دسته دین ، حوزه و اندیشه

در مذاکرات «صورت مسئله» اصلی چیست؟

گروه اندیشه: دکتر محمدرضا اسلامی استاد دانشگاه با نگارش مطلبی در کانال تلگرامی خود، تأکید می‌کند که مذاکرات ایران و آمریکا نه بر سر پرونده هسته‌ای، بلکه پیرامون «صورت‌مسئله اسرائیل» و موازنه قدرت است. نویسنده معتقد است بدون فهم فلسفی و تاریخی از ماهیت اسرائیل و جایگاه آن در نظمِ پس از جنگ جهانی دوم، هرگونه تحلیل از آینده مذاکرات سطحی خواهد بود. این یادداشت را در ادامه می خوانید: 

خیابان و میدان؛ زیرساخت‌های اجتماعی نجات‌بخش ایران / خیابان محاسباتِ جنگی دشمن را ویران کرد/ کالبدشکافیِ جامعه‌شناختیِ یک ملت

گروه اندیشه: دکتر محمدرضا جوادی یگانه، جامعه‌شناس، در این یادداشت که در جماران منتشر شده، «ایده خیابان» را بازگشت به ریشه‌های مردمی انقلاب اسلامی برای عبور از بحران‌های سخت می‌داند. او معتقد است ترکیب نهادهای سنتی و انقلابی مانند هیأت، موکب و جبهه در بستر فضاهای عمومی، زیرساختی اجتماعی را شکل داده که تاب‌آوری ملی را در برابر تهدیدات خارجی تضمین کرده است. نویسنده با تفکیک میان «خیابان» (مسیر حرکت) و «میدان» (گرهگاه تعامل)، میدان‌های شهری را زیرساخت‌های برآمده از عمل می‌نامد که با حضور داوطلبانه مردم، محاسبات دشمن را در فروپاشی نظام بر هم زده‌اند. با این حال، وی هشدار می‌دهد که برای حفظ این انسجام، باید از تبدیل وفاداری به «رانت» پرهیز کرد و با به رسمیت شناختن «جامعه دوم» (منتقدان)، فضایی برای مشارکت همه‌جانبه «به نام ایران» فراهم آورد.

چرا ایرانِ امروز سیزیفِ پیروزِ تاریخ است؟ عصیان در سایه سنگ / وقتی آگاهیِ عاصی، خدایانِ قدرت را به زانو درمی‌آورد / ایران قوی تر از مجازات هایش

گروه اندیشه: دکتر محمدرضا تاجیک در یادداشتی برای جماران با تکیه بر فلسفه کامو، عصیان و آگاهی را تنها راه غلبه بر پوچی می‌داند. نویسنده ایرانِ امروز را به سیزیفی عاصی تشبیه می‌کند و می گوید که ایران امروز، همان سیزیف زمانه‌ی ماست، همان بدن عاصی و سرکشی که خدایان قدرت هرگز نمی‌دانند که چه می‌تواند بکند و نمی‌دانند که خدای‌شان برج بابل‌ آنان را چگونه و چطور فروخواهد ریخت. این مطلب را در ادامه می خوانید: 

ریل های رنج و رویا؛ راه‌آهن ایران را به حرکت درآورد / از مالیاتِ چای تا جادویِ آهن / چگونه قطار، جغرافیایِ سیاسی و روانیِ ایران را جابه‌جا کرد؟

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از ایبنا، آناهید خزیر در مقدمه گفت و گویش با ابراهیم اسکافی نویسنده کتاب نوشت: راه‌آهن سراسری ایران به عنوان بیست و پنجمین اثر در فهرست میراث جهانی یونسکو در جنگ اسرائیل و آمریکا در امان نماند و بخش‌هایی از آن تخریب شد. این میراث صنعتی جزو نادرترین خطوط آهن جهان با ویژگی‌های منحصر به فرد است.

تاوان سنگین غافلگیر شدن و بی‌خبری تاریخی / وارونگی ارزش‌ها در بستر خون/ از قتل‌عام سرخپوستان تا توهم تسخیرِ سیاره توسط ترامپ

 گروه اندیشه: حکمت ملاصالحی استاد تمام دانشگاه تهران و مدرس مدعو دانشگاه آتن در مقاله ای در صفحه اندیشه روزنامه اعتماد، با نگاهی فلسفی و تاریخی، نسبت میان «آگاهی تاریخی» و «بقا» را واکاوی می‌کند. نویسنده با مرور فجایع ناشی از استعمار در سرزمین سرخپوستان، استدلال می‌کند که قدرت‌های مدرن به‌ویژه آمریکا، با وارونه‌سازی مفاهیمی چون حقوق بشر و دموکراسی، همان مسیر نسل‌کشی و غارت را در لباسی نو ادامه می‌دهند. از دیدگاه متن، شخصیت‌هایی نظیر ترامپ نه یک فرد، بلکه تجسمِ عریانِ جریانی اهریمنی و «دجال‌گونه» هستند که بقای خود را در فریب و نابودی دیگران می‌بینند.

محقق داماد و واکاوی پیوند ایمان و عرق ملی در سیره نبوی/ سوره بلد یا سوره وطن؟ / تبیین تمدنی عشق به خاک از غار ثور تا مدینه

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از سایت اندیشه ما، در این سلسله جلسات، نسبت انسان با سرزمین، مسئولیت اخلاقی در قبال وطن و منابع ارزشی حب وطن در ادبیات اسلامی و… با بیانی روشن و قابل استفاده تبیین شده است. محقق داماد در نخستین جلسه خود با استناد به آیات آغازین سوره «بلد» و سنت پیامبر اکرم (ص)، وطن‌دوستی را امری قدسی و از نشانه‌های ایمان و اصالتِ ولادت برمی‌شمارد. او با مرور آرای مفسران بزرگی چون ابوالفتوح رازی، تبیین می‌کند که عشق به زادگاه نه تنها با نگاه امت‌گرا تضاد ندارد، بلکه ریشه در سیره نبوی داشته و جزء جدایی‌ناپذیرِ هویت یک مؤمنِ تمدن‌ساز است. جلسه اول سخنان این اندیشمند فرزانه را در ادامه می خوانید:

جنگ بر سر ماده خام / از جنگ شن تا نبرد لیتیوم؛ 6 ماده ای که تمدن مدرن را گروگان گرفته اند / کالبدشکافی دنیای غیرمادی

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از ایبنا، آناهید خزیر نوشت: «بالای سراشیبی تندی ایستاده بود و به عمیق‌ترین گودالی که تا آن زمان دیده بودم نگاه می‌کردم. افرادی که آن پایین بودند کلاه ایمنی داشتند یا دست‌کم به من این‌طور گفته شده بود: فاصله آن‌ها با ما بسیار زیاد بود، به طوری که با چشم غیرمسلح درست دیده نمی‌شدند. دوروبرشان مقادیر زیادی مواد منفجره قوی دیده می‌شد. به من گفتند که این مواد منفجره می‌توانند کل یک بلوک شهری را تخریب کنند.

ا ز نقدِ مصلحت تا فریادهایِ خاموش/ واکاویِ میراثِ جامعه‌شناسِ عدالت‌خواه در متنِ تاریخ / عماد افروغ پل میانِ «فلسفه صدرا» و «جامعه‌شناسی مدرن»

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از سرویس دین‌واندیشه ایبنا، بیست‌وپنجم فروردین، سال‌روز درگذشت عماد افروغ، نویسنده، جامعه‌شناس، مدرس دانشگاه و سیاستمدار است. وی که مدرک دکتری جامعه‌شناسی خود را در سال ۱۳۷۶ از دانشگاه تربیت‌مدرس دریافت کرد، از سال ۱۳۷۶ به‌مدت ۶ سال عضو هیئت علمی این دانشگاه بود. افروغ از سال ۱۳۸۲ به‌عنوان عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی فعالیت خود را آغاز کرد و مدیر گروه علم‌ودین این پژوهشگاه بود. از دیگر سوابق کاری وی می‌توان به مدیریت گروه اجتماعی مرکز تحقیقات استراتژیک ریاست‌جمهوری، مدیر کتابخانه مرکزی دانشگاه تربیت‌مدرس مسئول گروه سیاست داخلی کمیسیون داخلی، دفاعی و امنیتی دبیرخانه مجمع تشخیص مصلحت نظام، و مدیر گروه فرهنگ، هنر و تاریخ شبکه یک صداوسیما اشاره کرد.