برچسب شاخص اعتماد

پایداری ایران؛ ساختن سرمایه اجتماعی از تنوع ها

۲۹ تیر ۱۴۰۵ – ۱۵:۵۵ گروه اندیشه: دکتر غلامرضا غفاری، رئیس دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران، با نگارش یادداشتی در صفحه اندیشه روزنامه ایران، به رمزگشایی از پایداری ایران در بحران و جنگ، با ساختن سرمایه اجتماعی از تنوع ها…

چگونه مردم معترض به سرعت علیه تجاوز خارجی منسجم شدند؟ / طبقه متوسط توسعه‌گرا مانع فروپاشی اجتماعی شد/ میان منتقد داخلی و وابسته به دشمن تمایز بگذاریم

گروه اندیشه: رضوانه رضایی پور گفت و گویی انجام داده با دکتر علی‌اصغر سعیدی، استاد دانشگاه در باره عواملی که باعث شد جامعه ایرانی دچار فروپاشی نشود. او در مقدمه گفت و گویش که در روزنامه ایران منتشر شده نوشته است: « جامعه ایران در سال‌های اخیر با مشکلات اقتصادی و برخی شکاف‌های اجتماعی روبه‌رو بوده است، اما تجربه جنگ اخیر نشان داد که برخی نارضایتی ها الزاماً به معنای گسست ملی نیست. علی اصغر سعیدی، جامعه‌شناس و دانشیار دانشگاه تهران، در گفت‌وگو «ایران» با او، با تأکید بر نقش حافظه تاریخی، هویت ملی، تاب‌آوری اجتماعی و شکل‌گیری طبقه متوسط فرهنگی، معتقد است که تهدید خارجی لایه‌های عمیق‌تری از هویت ایرانی را فعال می‌کند و همین امر زمینه‌ساز همبستگی ملی می‌شود. او در عین حال هشدار می‌دهد که این سرمایه اجتماعی در صورتی ماندگار خواهد بود که پس از جنگ با اصلاح در شیوه‌های مدیریتی، بازسازی اقتصادی و تأمین رفاه عمومی همراه شود. گفت‌وگویی که در ادامه می‌خوانید درباره این موضوع اساسی است که چرا جامعه ایران با وجود برخی نارضایتی‌های داخلی، در برابر تهدید خارجی به انسجام رسید و چگونه می‌توان این سرمایه اجتماعی را در دوران پساجنگ حفظ و به توسعه تبدیل کرد؟ این گفت و گو را در ادامه می خوانید: 

مانیفست آزادی‌خواهی / چه چیزی مردم را به پذیرش «انتخابی» سوق می دهد؟

گروه اندیشه: محسن قائم مقامی مقاله ای در سیاست نامه ترجمه از راجر اسکروتن با عنوان مانیفست آزادی خواهی. این مطلب که خلاصه ای از آن را در ادامه می خوانید، به این سوال پاسخ می دهد که چگونه می شود یک محافظه کار غیر لیبرال ضدسیالیست بود؟ این مقاله را در ادامه می خوانید. 

هادی خانیکی به بیمارستان بازگشت /اشتراک‌گذاری رنج‌ها، نقطه آغازین بهبود فردی و ترمیم همبستگی ملی / ضرورت روبه رو شدن با واقعیت تلخ

 گروه اندیشه: دکتر هادی خانیکی آنگونه که در روزنامه اعتماد نوشته، دوباره گذرش به بیمارستان افتاده است. امید آن که تَنَش به نازِ طبیبان نیازمند مباد. در مقدمه روزنامه اعتماد آمده است:« در این یادداشت، نویسنده با اشاره به بستری شدن خود در بیمارستان به دلیل عود سرطان لوزالمعده، درد جسمانی را به بحران‌های اجتماعی ایران تشبیه می‌کند. همان‌گونه که زخم معده ریشه در تنش دارد، جامعه ایران نیز در معرض فرسایش ناشی از اضطراب‌های سیاسی، شوک‌های اقتصادی و خشونت‌های اجتماعی است. نویسنده استدلال می‌کند که سرکوب دردهای جامعه و انکار بحران‌ها مانند بیماری سرطانی عمل می‌کند که منجر به فروپاشی بافت اجتماعی می‌شود. راه‌حل پیشنهادی: نویسده بر پایه نظریه «جامعه در مخاطره»، ضرورت روبرو شدن با واقعیت‌های تلخ را تأکید کرده و راه نجات را در گفت‌وگو، مدارا، امید و ایجاد اعتماد می‌داند. او با تأکید بر مسئولیت اخلاقی، گوشه‌گیری و فرار از واقعیت را رد کرده و بر این باور است که اشتراک‌گذاری رنج‌ها می‌تواند نقطه آغازین برای بهبود فردی و ترمیم همبستگی ملی باشد.» این یادداشت را در ادامه می خوانید: 

برای توسعه یافتگی ابتدا باید بفهمیم توسعه نیافتگی چیست؟ / توسعه را کجا باید جست؟

 به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، کانال برنامه ریزی استراتژیک توسعه نوشت: این کتاب ما را به سفری می‌برد از تجربه توسعه‌نیافتگی تا خودآگاهی، از خودآگاهی تا خواست توسعه؛ و نشان می‌دهد که توسعه نه تقلید است و نه نسخه‌ای از پیش‌نوشته، بلکه ساختنی است که تنها در فهم، در گفتگو و در پذیرش دیگری ممکن می‌شود. این کتاب ترکیبی از فلسفه، شعر، تجربه و رویاست.

  کتاب «درآمدی بر توسعه از منظر فلسفه میان‌فرهنگی» نوشته محمدجواد صافیان، تلاشی است برای اندیشیدن به پرسش‌های حوزه توسعه از زاویه‌ای متفاوت. این کتاب برخلاف بسیاری از آثار حوزه توسعه که بر شاخص‌ها، سیاست‌ها و الگوهای اقتصادی متمرکز هستند، می‌کوشد به لایه‌های عمیق‌تر و کمتر دیده‌شده مسئله توسعه بپردازد؛ لایه‌هایی که به فهم ما از انسان، جامعه، سنت، مدرنیته و آینده مربوط می‌شوند.

 نویسنده از همان ابتدا نشان می‌دهد که توسعه فقط یک برنامه اجرایی یا مجموعه‌ای از سیاست‌های اقتصادی نیست، بلکه پیش از هر چیز، نوعی فهم از جهان و جایگاه انسان در آن است. به همین دلیل، کتاب با پرسش‌هایی آغاز می‌شود که شاید کمتر در ادبیات رایج توسعه مطرح شده باشند: آیا توسعه یک ضرورت تاریخی است یا صرفاً یک انتخاب؟ آیا الگوی واحد و جهان‌شمولی برای توسعه وجود دارد؟ توسعه چه نسبتی با سنت و ارزش‌های فرهنگی دارد؟ آیا توسعه همان مدرن‌شدن است؟ و آیا می‌توان بدون نفی گذشته، به سوی آینده‌ای توسعه‌یافته حرکت کرد؟

 یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های این کتاب، توجه به مفهوم «تجربه توسعه‌نیافتگی» است. نویسنده معتقد است تا زمانی که یک جامعه توسعه‌نیافتگی را به‌عنوان یک تجربه زیسته درک نکند، ضرورت توسعه را نیز به درستی نخواهد فهمید. از این رو، او برای فهم توسعه‌نیافتگی تنها به آمارها و گزارش‌های اقتصادی بسنده نمی‌کند، بلکه به سراغ شهر، ادبیات، شعر و تجربه‌های روزمره انسان‌ها می‌رود؛ جایی که آثار توسعه‌نیافتگی بیش از هر نمودار و شاخصی خود را آشکار می‌کنند.

 در بخش‌های مختلف کتاب، خواننده با مباحثی همچون خودآگاهی توسعه‌نیافتگی، نسبت توسعه و تجدد، مفهوم آزادی، جایگاه سنت، نقد نظریه‌های توسعه و همچنین جریان‌های پساتوسعه آشنا می‌شود. اما آنچه این اثر را متمایز می‌کند، تلاش برای طرح مسئله توسعه در افق فلسفه میان‌فرهنگی است؛ رویکردی که بر گفت‌وگو، فهم متقابل و به‌رسمیت‌شناختن دیگری تأکید دارد.

  در نگاه نویسنده، مسئله توسعه نه با حذف سنت حل می‌شود و نه با انکار جهان جدید. راه برون‌رفت از بن‌بست‌های توسعه، نه در پیروزی یک طرف منازعه بر طرف دیگر، بلکه در تبدیل‌شدن توسعه به موضوعی برای گفت‌وگو و تفاهم میان نیروهای مختلف اجتماعی، فرهنگی و فکری است. از همین منظر، توسعه بیش از آنکه یک پروژه صرفاً اقتصادی باشد، پروژه‌ای برای فهم مشترک، گفت‌وگو و ساختن آینده‌ای بهتر است.

  این کتاب برای دانشجویان و پژوهشگران حوزه توسعه، علوم اجتماعی، فلسفه و سیاست‌گذاری عمومی خواندنی است؛ اما مخاطب آن تنها دانشگاهیان نیستند. هر کسی که دغدغه آینده ایران را دارد و می‌خواهد درباره ریشه‌های توسعه‌نیافتگی و امکان‌های توسعه در جامعه ایرانی عمیق‌تر بیندیشد، در این کتاب با پرسش‌ها و ایده‌هایی مواجه خواهد شد که او را به تأمل وامی‌دارند.

  «درآمدی بر توسعه از منظر فلسفه میان‌فرهنگی» دعوتی است به بازاندیشی یکی از مهم‌ترین مسائل زمانه ما؛ دعوتی برای عبور از پاسخ‌های ساده و آماده و ورود به گفت‌وگویی عمیق درباره اینکه توسعه چیست، چرا به آن نیاز داریم و چگونه می‌توان راهی متناسب با تاریخ، فرهنگ و شرایط خود برای رسیدن به آن گشود.

با توافق متفاوت می شویم؛ عبور از پیله ایدئولوژی به پارادایم تمدنی / اعتبار ایران امروز با پیش از جنگ قابل مقایسه نیست / توافق با ما چه خواهدکرد؟

 گروه اندیشه: رضا دستجردی سرویس دین‌واندیشه ایبنا گفت و گویی انجام داده با دکتر فیاض زاهد در باره کتاب «تاریخ یک همسایگی: روابط ایران و عراق در گذر زمان». کتاب که در اصل، رساله دکتری روشنک ماسوری است، بر پایه گستره‌ای از منابع دست‌ اول استوار شده است و بی‌آن‌که در دام نظریه‌پردازی‌های شتاب‌زده یا داوری‌های ایدئولوژیک گرفتار آید، تاریخ را نه ابزاری برای پاسخ‌های فوری، که بستری برای فهم عمیق‌تر از تصمیم‌ها و کشمکش‌های معاصر می‌نهد. زاهد معتقد است ایران به دلیل موقعیت جغرافیایی و تمدنی منحصربه‌فردش، همواره در طول تاریخ (از باستان و صفویه تا پهلوی و جمهوری اسلامی) تمایل به بسط قدرت و اعمال هژمونی منطقه‌ای داشته و هر حکومت دیگری نیز بر سر کار بیاید، همین الگو را تکرار خواهد کرد.او با نقد نگاه صرفاً امنیتی به دیپلماسی همسایگی و غفلت از شناخت عمیق فرهنگی و زبانی کشورهای پیرامونی، سیاست‌های ایران در قبال عراق، لبنان و سوریه را ارزیابی می‌کند. زاهد با اشاره به تحولات پس از جنگ‌های اخیر و فرآیند تعیین جانشینی و تثبیت رهبری سوم، استدلال می‌کند که جمهوری اسلامی به دلیل جبر تاریخ و فرسایش ظرفیت‌های ایدئولوژیک سنتی، ناگزیر به ورود به یک پارادایم جدیدِ حکمرانی است. این الگوی نوین بر سه رکن اقتدار سیاسی، تقویت هویت ملی و زبان فارسی، و بازبینی راهبردهای امنیتی استوار خواهد بود؛ رویکردی که در آن نگرش ایرانی-تمدنی بر پوسته‌های ایدئولوژیک گذشته غلبه خواهد کرد. این گفت و گو را در ادامه می خوانید:

 هشدار خانیکی نسبت به فرسودگی سرمایه اجتماعی در دالان «نه جنگ و نه صلح» / احساس افتخار به ایرانی بودن از ۷۶ تا ۸۴ درصد؛ نرخ مهاجرت کاهش یافت

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از  جماران، عضو هیات علمی گروه علوم ارتباطات دانشگاه علامه طباطبایی با بیان اینکه جنگ ها خسارت بارند اما خسارت بارتر پایان بد جنگ‌هاست، گفت: دستیابی به توافق و عبور از وضعیت مبهم صرفاً یک آرزو یا تخیل نیست، جوامع می‌توانند از دل بحران‌ها فرصت‌های تازه‌ای برای رشد، بازسازی و توسعه خلق کنند، چنانکه  کرده اند.

۷۰ درصد جوانان، پارتی را پیش شرط احقاق حق می دانند/ افتخار ۷۶% ایرانیان به ایرانی بودن / سقوط ۱۰ درصدی سرمایه‌اجتماعی و زایش ناامیدی ساختاری

۹ تیر ۱۴۰۵ – ۱۱:۳۰ گروه اندیشه: سعیده شفیعی با نگارش مطلبی در کانال ایران فردا، یافته‌های پایش ملی وزارت کشور بر روی ۸۵ هزار نفر را مورد بررسی و تحلیل قرار داده است. او در مطلب خود از تغییرات…