درصورت تداوم اصلاحات ایران بالاتر از متوسط جهانی و رقبای خود بود / ایران، عربستان و ترکیه: کدام بهترند؟ / افول آزادیها، رفاه اقتصادی را به مسلخ برد
گروه اندیشه: دکتر مجتبی لشکربلوکی، با استناد به دادههای بینالمللی اندیشکده شورای آتلانتیک و شاخص دموکراسی اکونومیست، به ارزیابی جایگاه ایران در دو مؤلفه حیاتی «آزادی چندبعدی» (شامل ابعاد سیاسی، اقتصادی، حقوقی و حقوق زنان) و «کامیابی چندبعدی» (رفاه، درآمد، سلامت، آموزش و محیط زیست) در مقایسه با متوسط جهانی و رقبای منطقهای پرداخته است. بر اساس این دادهها که در کانال تلگرامی او منتشر شده، ایران در انتهای سال ۲۰۲۵ با کسب رتبه ۱۵۷ در شاخص آزادی و رتبه ۸۸ در شاخص کامیابی از میان ۱۶۴ کشور، در وضعیتی بهمراتب پایینتر از عربستان و ترکیه قرار گرفته است. بررسی روند بیستساله نشان میدهد که ایران بین سالهای ۱۹۹۵ تا ۲۰۱۰ با نرخی بالاتر از منطقه و جهان در حال رشد و تجربه بهبود نسبی بود؛ به طوری که اگر همان مسیر تداوم مییافت، امروزه بالاتر از متوسط جهانی و رقبای خود ایستاده بود. با این حال، تحلیل زمانی دادهها آشکار میسازد که ابتدا افت در شاخص آزادی آغاز شد و به دنبال آن با تشدید تحریمها و سوءتدبیرها، شاخص کامیابی نیز دچار افت و درجا شد. متقابلاً، نوسانات نزولی ترکیه و رشد تدریجی عربستان، دستخوش تغییرات راهبردی شده است. در نهایت، متن با رد نظریههای ناامیدکننده مبتنی بر «امتناع توسعه» یا «ناکارآمدی ژن ایرانی»، اثبات میکند که موفقیتهای گذشته نشاندهنده پتانسیل بالای توسعهپذیری ایران است و کلید خروج از بحران کنونی، تنها در حسن تدبیر، ثباتبخشی به سیاستهای داخلی و بازسازی روابط خارجی نهفته است.
