برچسب گفتمان انقلاب اسلامی

بعد از انقلاب، موج تقاضاها برای تبیین نظر اسلام پیرامون عناوینی مانند اقتصاد، مدیریت و...، به سوی حوزه‌های علمیه سرازیر شد. لذا مراکز دانشگاهی و حوزویِ نوینی شکل گرفت؛ این مراکز مبتنی بر این پیشنهاد بود که روحانیون در سطح اجتهاد تجزّی، در علومی مانند جامعه‌شناسی، مدیریت، اقتصاد و... نیز به سطح دکتری برسند تا با تلفیق این دو نوع تخصص، نیازمندی‌های علمی نظام برطرف شود. اما آنچه در عمل برای جریان دین در رفتار نظام اتفاق افتاد، «ملاحظه‌ی عدم مخالفت قوانین با احکام اسلام» بود که نمی‌توانست تأمین‌کننده‌ی «احراز موافقت دین با قوانین و ساختارها» باشد.

بعد از رنسانس، شرایطی که منجر به قیام امام حسین شد، دوباره شکل گرفت و یزیدیان بر کره‌ی زمین تسلط پیدا کردند و علّت اسلامیتِ انقلاب امام خمینی و نظام جمهوری اسلامی به این مسأله‌ی اساسی باز می‌گردد که کفرستیزی و دفاع از توحید و نبوّت در برابر کفار، توسط این انقلاب و نظام احیاء شده است. لذا طرح اسلامیتِ موضوعات مختلفی از قبیل دانشگاه‌ها، آموزش و پرورش، اقتصاد، فرهنگ، رسانه، مسائل زنان و خانواده و حتی تحوّل در حوزه‌های علمیه از الزامات تحقق و حفظ خداپرستی در مواجهه با تمدّن مُدرن محسوب می‌شوند.

در این دوران، اسلام با کفر درگیر شده و امّت اسلامی در معرض خطر سجده بر سازمان ملل (در امور سیاسی)، علوم جدید (در امور فرهنگی) و دلار (در امور اقتصادی) و انقطاع در برابر زندگی مرفّه و مدرن است از این‌رو اگر جبهه‌ای گسترده برای حذف فیزیکی نظام جمهوری اسلامی فراهم شده، به دلیل آن است که این نظام، سجده بر خدای متعال و جلوگیری از سلطه‌ی بت‌پرستی مدرن بر امّت اسلامی را دنبال می‌کند.

حضرت امام بدون تحصیلات آکادمیک در علوم دانشگاهی از قبیل جامعه‌شناسی، مدیریت، اقتصاد و...، یک انقلاب را به پیروزی رساند. مقام معظم رهبری نیز بدون کسب تخصص دیپلماسی از دانشگاه، وارد مسائل پیچیده‌ای مانند مذاکرات هسته‌ای می‌شود و بدون تحصیلات اقتصادی، ایده‌ای مانند اقتصاد مقاومتی را مطرح می‌کند که مورد توجه برخی مسئولین کشورهای خارجی قرار می‌گیرد و کارشناسان و مدیران اقتصادی کشور می‌پذیرند که برای تحقق آن تلاش کنند.

قرآن و روایات آکنده از جامعه‌شناسی و مدیریت و تمدّن‌سازیِ دینی هستند اما برای فهم این معارف و جریان آن در جامعه، لازم است تا حوزه‌های علمیه متحوّل شوند و بدون روشنفکری و انحراف و با رعایت تمامی قواعدِ فهم سالم از دین، به استنباطِ احکام حکومتی مبادرت کنند؛ تحوّل در حوزه‌های علمیه، ناظر به قرآن و روایات نیست چرا که ادبیات وحی، قابلیت دگرگونی ندارد بلکه موضوع تحوّل و ارتقاء ظرفیت تا سطح حکومت و تمدّن، عقلانیتی است که مصنوعِ غیرمعصوم بوده و توسط علماء تولید شده است.

اگر مقام معظم رهبری نسبت به «تغییر محاسبات مسئولین نظام توسط دشمن» هشدار می‌دهند، باید توجه داشت که کیفیت محاسبه در ریشه‌ خود به دستگاه‌های علمی و منطقی باز می‌گردد. یعنی تا زمانی که یک دستگاه منطقی و محاسباتی قوی‌تر به کار گرفته نشود، نه تنها از نظر فرهنگی و علمی در مقابل دشمن دچار چالش و ضربه‌پذیری خواهیم شد بلکه در دراز مدت، در معرض انحلال انقلاب اسلامی در تمدّن مدرن قرار خواهیم گرفت. بنابراین گفتمان انقلاب اسلامی در تداوم خود، نیازمند انقلاب فرهنگی است که تحقق آن، منوط به یک دستگاه منطقی نوین است.

«انگیزش اجتماعی» در مدل اداره‌ی غربی، با تنوّع‌طلبی نسبت به دنیا و از طریق «حرص» محقق می‌شود؛ وقتی محیط زندگی در تمامی ابعاد دائماً متنوّع شود، باعث ایجاد انگیزه برای فعالیت اقتصادی خواهد شد و این خُلق رذیله (حرص) نه تنها گریبان افراد را می‌گیرد بلکه به وصف جامعه تبدیل می‌شود. رکن بعدی برای تأمین سوخت ماشین مدل اداره، ایجاد اختلاف پتانسیل در میان طبقات اجتماعی است؛ یعنی طبقات پایین‌تر با مشاهده‌ی الگوی مصرفِ طبقات بالاتر، آرزوی تغییر جایگاه اجتماعی و افزایش درآمد و ارتقاء الگوی مصرف را خواهند داشت و در نتیجه، خُلق «حسد» به مبنای نظام مدیریتی تبدیل می‌شود.

گرچه در گذشته، هنگامی که به اعتقادات شیعه حمله می‌شد و این حقائق نورانی، از طریق مباحث نظری مورد شبهه و تردید قرار می‌گرفت، علمای شیعه دست به قلم می‌شدند و با تألیف کتاب و سایر فعالیت‌های فرهنگی مشابه، به مقابله با هجمه‌ها و پاسخگویی به شبهات می‌پرداختند اما امروزه از موضع سبک زندگی و چگونگی آن که در قالب «برنامه‌های توسعه‌ی پایدار و همه‌جانبه» شکل می‌گیرد، به اعتقادات حقه حمله می‌شود و خداپرستی نه فقط به صورت نظری بلکه در عینیت مورد هجمه قرار گرفته است.