برچسب تاریخ

صحنه دستگیری شهید مفتح بسیار دردناک بود. زن‌ها و بچه‌ها گریه می‌کردند و ایشان سعی داشتند آن‌ها را آرام کنند. ما خواستیم به ایشان نزدیک شویم، ولی مأموران به‌شدت مقابله کردند و به ضرب و شتم ما پرداختند. شهید مفتح به ما سفارش کردند مراقب باشیم مراسم ازدواج دخترشان به هم نخورد و به‌خوبی برگزار شود

شریف‌امامی در پایان خاطرات خود و شاید در پاسخی مثبت به سیر سؤالات مصاحبه‌گر، بالاخره دل را به دریا می‌زند و پرده از خوی استبدادی محمدرضا پهلوی برمی‌دارد. او بر این باور است که شاه در همه چیز، خود را از همه کس داناتر می‌نمود و ناگفته پیداست که برون‌داد چنین تفکری در عرصه حکمرانی چه خواهد بود

در ماه‌های بالا گرفتن انقلاب برخی مسئولان و دولتمردان رژیم پهلوی از جمله شخص شاه، بدین باور رسیدند که در صورت دستگیری و احیاناً محاکمه جمعی از کارگزاران خشن یا فاسد حکومت، تا حدودی خواسته انقلابیون و مردم برآورده خواهد شد. تصور این بود که با این طرح، شاه و رژیم از گناهانی که به آنان نسبت داده می‌شد تبرئه خواهند شد و با مجازات گروه کوچکی از دولتمردان، دامنه مخالفت‌ها با رژیم فروکش خواهد کرد.

رابط و عامل پیوستن فرح به حزب توده، به گفته فریده دیبا، «انوشیروان رئیس‌فیروز» یکی از هم‌کلاسی‌هایش در دانشکده پلی‌تکنیک پاریس و یکی از فعالان سازمان دانشجویی حزب توده در پاریس بود، به جز فریده دیبا (مادر فرح)، احسان طبری از گردانندگان و نظریه‌پردازان حزب توده نیز در کتاب معروف خاطراتش «کژراهه» رفت و آمد و فعالیت فرح به شاخه دانشجویی حزب توده در پاریس را تأیید کرده است

در 15 خرداد 1342 اصفهان بودم، ولی در حد مقدور گاهی با عده‌ای از دوستان به قم می‌رفتیم و فرمایش‌های امام را دریافت می‌کردیم و تا جایی که امکان داشت، کار‌هایی را انجام می‌دادیم. آن روز‌ها عموماً به امام گرایش پیدا کرده بودند، مخصوصاً آقای گلپایگانی خیلی به امام ارادت داشتند. همچنین علامه طباطبایی خیلی به امام علاقه‌مند بودند

یکی از اصولی که انگلیسی‌ها برای انتخاب شاه جدید در نظر گرفته بودند این بود که وی شیعه دوازده امامی نباشد تا سلسله قاجار را از بین ببرد و جانشین احمدشاه شود. این مطلب جالب بود. مدتی به دنبال یزدان‌پناه رفتند و درنهایت دیدند رضاخان بهتر از او است.

یکی از فدائیان نقل می‌کرد که ایشان پس از نماز عشاء، عبا را روی سرشان می‌کشیدند و با این که در اختفا بودند، از خانه خارج می‌شدند. می‌پرسیدم، «آقا کجا تشریف می‌برید؟» می‌گفتند، «می‌روم خدمت حاج آقا روح‌الله.»

محمدرضا پهلوی نیز همچون پدر آدم بسیار ترسوئی بود. نخستین فرار او مربوط به ۲۵ مرداد ۳۲ می‌شود که کودتای شاهنشاهی شکست خورد و مصدق فرمان برکناری خودش را نپذیرفت