گروه اندیشه: کتاب «علم اقتصاد و جامعه خوب؛ آن آزادی که هایک نمیشناخت» نوشته جوزف استیگلیتز، اقتصاددان برنده جایزه نوبل، با ترجمه سیدعلیرضا بهشتیشیرازی روانه بازار نشر شده است. این اثر نقدی بنیادین بر سرمایهداری جهانی و پروژه ناکام نئولیبرالیسم است. بهشتیشیرازی در این گفتوگو تشریح میکند که چگونه نئولیبرالیسم با تحریف مفهوم آزادی و تقلیل آن به «عدم مداخله دولت در بازار»، عملاً آزادی را در خدمت منافع طبقه خاصی قرار داده است. در این اثر، استیگلیتز با ردّ نظریات هایک در کتاب «راه بردگی»، استدلال میکند که بدون تحقق عدالت اجتماعی و توزیع منصفانه فرصتها، آزادی بی معناست. برای دستیابی به آزادی واقعی (آزادی مثبت) که شامل ارتقای استعدادهای انسانی، آموزش و سلامت است، حضور فعال و توانمند دولت ضروری است. این گفت وگو نشان میدهد که بحرانهای مالی اخیر، نقطه پایانی بر هژمونی اقتصاد نوکلاسیک بوده و جهان امروز نیازمند بازنگری در فروض پادرهوای اقتصاد متspan style=”color:#b22222″> چه اصلاحاتی برای ایجاد یک نظم اقتصادی جهانی عادلانهتر ضروری است؟
جهان دارد هر روز درهمتنیدهتر میشود، یعنی اقدامات یک جامعه بر سرنوشت دیگران اثراتی جدیتر از گذشته میگذارد. فعلاً مهمترین موضوع تغییر اقلیمی است، ولی مسئله به همین مقدار محدود نخواهد ماند. در پاسخ به اینکه برای رسیدگی به وضعیت فعلی چه تغییراتی باید انجام گیرد تا مناسبات عادلانهتر باشد احتمالاً در اولین قدم باید به فکر تأمین ضمانت اجرائی برای چنین اصلاحاتی بود. و الا بهترین راهحلها ارائه و کارسازترین اصلاحات مدام پیشنهاد میشوند، ولی همانطور که در مورد موافقتنامه زیستمحیطی پاریس در ۲۰۱۵ دیدیم به اقدام عملی نمیانجامند.
۲۱۶۲۱۶