برچسب گسل

گویا زلزله هم به دستاویزی برای سودجویان تبدیل شده است؛ یکی ادعای پیش‌بینی زمان وقوع آن را دارد و دیگری با قطعیتی مثال زدنی (!) آن را نشانه آزمایش‌های سری، انفجار و... می‌داند اما متخصصان چه می‌گویند؟ آیا زلزله‌های اخیر غیر طبیعی و با دخالت انسان است یا نه؟

خشک شدن دریاچه منجر به تغییر شکل پوسته با اعمال تنش به گسل‌های اطراف شده است. باربرداری سطحی آب به دلیل پاسخ کشسان پوسته با حذف آب، بار عمودی روی پوسته را کاهش می‌دهد. پاسخ الاستیک فوری، بالا آمدگی در داخل و نزدیکی حوضه دریاچه سابق و خم شدن لیتوسفر در فواصل بزرگ‌تر است.

زمانی که دو صفحه تکتونیکی به هم برخورد می‌کنند، یکی از آن‌ها معمولاً زیر دیگری فرو می‌رود. این فرآیند به پیدایش منطقه‌ای به نام «منطقه فرورانش» منجر می‌شود. در این مناطق، فعالیت‌های زمین‌شناسی مانند زلزله‌ها، فوران‌های آتشفشانی و دیگر پدیده‌های طبیعی به‌طور مداوم اتفاق می‌افتند.

دکتر مهدی زارع می‌گوید: «این دریاچه یک فرورفتگی ساختاری است که با شبکه‌ای از گسل‌های فعال کنترل می‌شود و سنگ بستر و مورفولوژی کلی آن را شکل داده‌اند. دریاچه بین چندین سامانه گسلی بزرگ به صورت یک حوزه فروکششی ایجاد شده است.»

سخنگوی سازمان مدیریت بحران کشور اظهار کرد: زلزله یکی از اصلی‌ترین مخاطرات طبیعی کشور به شمار می‌رود و ایران به دلیل موقعیت جغرافیایی خود بر روی کمربند لرزه‌خیزی آلپ–هیمالیا قرار گرفته است و از لرزه‌خیزترین مناطق جهان محسوب می‌شود.

استاد تمام پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله با اشاره به اینکه کاهش گسترده حجم آب در حوضه آبریز تهران، بار وارده بر پوسته و دیواره گسل‌ها را کم می‌کند، گفت: این «تخلیه بار» می‌تواند تنش کولمب را تغییر دهد؛ شاخصی که تعادل میان نیروهای مقاوم در برابر لغزش گسل و نیروهای محرک لغزش را توصیف می‌کند.

به گفته این استاد زلزله‌شناسی، منطقه عسلویه–سیراف بخشی از سامانه گسترده لرزه‌خیز زاگرس است. گسل‌های این ناحیه به صورت قطعات مجزا یا به‌هم‌پیوسته‌ای به طول ۵۰ تا ۸۰ کیلومتر هستند که هر قطعه می‌تواند زمین‌لرزه‌ای با بزرگای ۶.۵ تا ۷.۰ تولید کند.