برچسب جبهه ملی

گروه نهضت آزادی را می‌توان جریانی رفُرمیستی قلمداد کرد که هیچگاه به براندازی سلطنت پهلوی اعتقاد نداشت. این نحله همانگونه که پس از پیروزی انقلاب اسلامی نیز نشان داد، خواهان کمترین تغییرات بود و همین امر، آن را از بدنه تحول جوی جامعه جدا ساخت. گذشته از این، نهضتی‌ها حل مشکلات کشور را در گرو ارتباط صمیمانه با امریکا می‌دانستند و تا جایی با این دولت مشکل داشتند که دست از سر ایران برنداشته باشد!

امریکایی‌ها در پی ۲۸ مرداد، خواهان انجام اصلاحات در ایران بودند. آنان در این فرآیند، خیر مردم را نمی‌جستند، بلکه بقای شاه و بسط نفوذ وی را می‌خواستند. هم از این روی بود که در پی قدرت یافتن جان اف کندی و به اراده وی و همفکرانش، علی امینی به عنوان نخست وزیر به محمدرضاپهلوی تحمیل شد. او در دوره بیش از یک ساله سلطنت خویش، شاه را بیمناک و ناگزیر از پناه بردن بیشتر به امریکا نمود

به نظر می‌رسد که مصدق و دستیاران نزدیک او تنها جبهه ملی را برای نیل به ملی‌شدن نفت می‌خواستند و پس از تحقق این هدف، چشمی به تداوم بهره‌گیری از آن نداشتند. هم از این روی بدنه جبهه نیز هریک به راه خویش رفتند و نتوانستند همگامی نخستین را حفظ کنند. این امر موجب شد که مهم‌ترین تشکل حامی ملی‌شدن نفت نتواند در جلوگیری از کودتای ۲۸ مرداد نقشی مهم و درخور یابد