برچسب اختلاف طبقاتی

 گروه اندیشه: روزنامه شرق به قلم بهاره بیات، مقاله ای منتشر کرده، در باره نظریه کنشگری مرزی مقصود فراستخواه و کارکردهای سیاسی آن. بیات در مقاله خود  به نقد نظریه «کنشگران مرزی» مقصود فراستخواه می‌پردازد؛ نظریه‌ای که تداوم حیات و نوسازی ایران را نه حاصل شورش‌های توده‌ای یا اراده مستبدان، بلکه مرهون عملکرد نخبگانی می‌داند که در فضای خاکستری میان «دیوان حکومتی» و «ایوان اجتماعی» روزنه‌گشایی کرده‌اند. از نظر بیات فراستخواه با تلفیق مفاهیم نورث، عجم‌اوغلو، گیدنز و رورتی، این الگوی رفتاری را نوعی «نبوغ بقا» و عقلانیت تدریجی برای تبدیل مطالبات عمومی به ساختارهای مدنی تلقی می‌کند. با این حال، مقاله با تحلیل بیانیه‌های «روزنه‌گشایی» و دکترین «وفاق ملی»، نشان می‌دهد این رویکرد در مقام عمل دچار فروپاشی متدولوژیک شده است. این نظریه با تقلیل سیاست به محاسبات فنی، ترجیح ثبات بر تغییر و چشم‌پوشی از نابرابری‌های بنیادی، «امر سیاسی» را حاشیه‌نشین می‌سازد. در نهایت، از نظر بیات، کنشگری مرزی به‌جای گشودن افق‌های رهایی و ایجاد نهادهای فراگیر، به توافق‌های پشت‌پرده میان الیت حاکم، توجیه انفعال و تکنوکراسی نئولیبرالی برای اداره بوروکراتیک بحران‌ها سقوط کرده است. در ادامه این مقاله را می خوانید:

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین دکتر محمدرضا دادرس در مطلب تلگرامی خود در این باره به مقاله جیسون هیکل و دیلان سالیوان در ژورنال New Political Economy اشاره کرده است. بر اساس این گزارش، این دو، بر نظریه همگرایی و توسعه متعارف نقدهایی را وارد کرده‌اند. روایت غالب اقتصاد توسعه، به‌ویژه پس از دهه ۱۹۹۰، ادعا می‌کند که جهانی‌شدن و رشد سرمایه‌داری باعث شده کشورهای جنوب جهانی به تدریج فاصله خود را با کشورهای پیشرفته کاهش دهند. اما یافته‌های این مقاله نشان می‌دهد این روایت با داده‌های واقعی سازگار نیست.