روز ۱۶ آذر در ایران «روز دانشجو» نامگذاری شده است. این روز بهخاطر گرامیداشت سه دانشجو به نامهای احمد قندچی، آذر (مهدی) شریعترضوی و مصطفی بزرگنیا نامگذاری شده است که در ۱۶ آذر سال ۱۳۳۲ بهعلت اعتراض به دیدار رسمی ریچارد نیکسون، معاون رئیسجمهور وقت آمریکا و همچنین از سرگیری روابط ایران با بریتانیا در دانشگاه تهران کشته شدند. روز ۱۶ آذر ۱۳۳۲، مبدأ جنبش دانشجویی ایران شد؛ زیرا قبل از این تاریخ و با گذشت نوزده سال از تأسیس دانشگاه، کشور شاهد جریان مستقل، مردمی، خودجوش و فراگیر دانشجویان نبوده است.پس از انقلاب، روز دانشجو به روشهای مختلفی گرامی داشته شده است؛ از جمله برپایی تجمعات و برنامههای فرهنگی و سیاسی با محوریت این روز، تولید مستندات و اقلام فرهنگی متنوع از جمله کتاب. نویسندگان در کتابهایی با موضوع روز دانشجو، یا بهطور مستقیم از دیدگاه خود زوایای این موضوع را بررسی کردهاند، یا در قالب رمان و داستان به این روز اشاره کردهاند. در این نوشته بخشی از کتابهای منتشرشده را با محوریت روز دانشجو معرفی کردهایم.
رو تن این تخته سیاه