اقتصاد۲۴ – بازار ارز طی ماههای گذشته با نوسانهای پی در پی و البته رو به بالا همراه بوده است. یکی از متمهان کمبود سمت عرضه در بازار، صادرکنندگان بودهاند، ارزهایی که گفته میشود وارد چرخه بازار نمیکنند و به همین دلیل سمت عرضه دچار مشکل شده است.
میزان ارزهای بازنگشته از محل صادرات همواره با تناقض همراه بوده است. در شهریور ماه سال جاری رییس کمیسیون صادرات اتاق بازرگانی، ارزهای برنگشته را ۲۷ میلیارد دلار دانست، اما طبق آخرین مصاحبه انجام شده از سوی حمید زادبوم، رییس سازمان توسعه تجارت ایران میزان ارزهای بازنگشته به کشور حدود ۱۶ میلیارد یورو برآورد شده است. هر چند ممکن است طی این مدت بخشی از ارزها وارد چرخه شده باشد، اما سوال اینجاست که این صادرکنندگان چه کسانی هستند که ارزهای صادراتی را به چرخه باز نمیگردانند؟
همچنین زادبوم با اشاره به بازگشت ۳۵ میلیارد یورو ارز حاصل از صادرات به چرخه اقتصادی کشور با احتساب ۲۰ درصد تخفیف بانک مرکزی در سالهای یاد شده به صادرکنندگان، خاطرنشان کرد: تجار به سه دسته ۱۰۰ درصدی ها، صفر درصدیها و کسانی که از ۱ تا ۹۹ درصد اقدام به پرداخت ارز صادراتی خود کرده اند، تقسیم میشوند.
وی افزود: ۲ هزار و ۳۳۲ تاجر، ارز حاصل از صادرات خود را معادل ۱۶ میلیارد و ۶۰۰ میلیون یورو به طور کامل پرداخت کرده اند که این رقم نسبت به آمار اعلام شده پایان تیرماه در تعداد ۱۳ درصد و در میزان ارز برگشتی ۱۷ درصد افزایش داشته است.
از سوی دیگر برخی کارشناسان معتقدند بخش بزرگی از صادرکنندگان شرکتهای دولتی و شبه دولتی و یا حاکمیتی هستند که اساساً برای برگشتن ارزهای خود باید مستقیماً به دولت و نهادهای حاکمیتی پاسخگو باشند.
جمشید نفر رییس کمیسیون صادرات اتاق بازرگانی در این خصوص گفته بود: «معتقدم از ارز بازنگشته، صادرکنندگان شناسنامه دار هیچ سهمی ندارند. بخش قابل توجهی از این ارز مربوط به کارتهای پیله وری، ورود موقت کالا یا فروش امانی است. در این میان صادرکننده نماهایی نیز بوده اند که با استفاده از بخشنامهها و شرایط کشور، ارز خود را بازنگردانده اند.»
حال، اما سوال اینجاست که چرا صادرکنندگان اعم از شناسنامه دار و بی شناسنامه رغبتی به عرضه ارزهای خود در بازار ندارند؟