اقتصاد۲۴- اگر تاریخ را کتابی مصور از هویت یک ملت بدانیم، هر بنای تاریخی، صفحهای از این کتاب است که با خطوط معماری و نقوش فرهنگی نوشته شده است. اما امروز، این صفحات نه با احترام که با بیمبالاتی و سوداگری در حال پاره شدن هستند. پروژههای سینمایی، با مجوز یا بیمجوز، به جان میراث تاریخی کشور افتادهاند و سازمان میراث فرهنگی، گاه به تماشا نشسته و گاه با توجیهاتی ناپایدار، به تطهیر این تخریبها مشغول است. سالهاست بناهای تاریخی ما نه به عنوان گنجینههای ملی، بلکه به عنوان لوکیشنهای ارزان قیمت مورد استفاده قرار میگیرند.
در حالی که فناوریهای مدرن، امکان بازسازی دیجیتال هر فضای تاریخی را فراهم کرده، همچنان شاهد تخریب فیزیکی این آثار هستیم. این گزارش، روایتی است از فراموشیِ عامدانهای که نه در سکوت، که در هیاهوی دوربینها و زیر نور پروژکتورها اتفاق میافتد. از مسجد عتیق قزوین تا کاخ گلستان، از باغ عفیفآباد شیراز تا خانه نصیرالملک، ردپای فیلمسازانی دیده میشود که به بهانه «هنر»، زخمهایی بر پیکره تاریخ وارد کردهاند. اما سؤال اینجاست: چرا سازمان میراث فرهنگی، به جای پاسداری از این گنجینهها، به مجری بیارادهای برای تخریب تبدیل شده است؟
تازهترین اتفاق این حوزه به انتشار عکسهایی از آسیب عوامل سریال «بامداد خمار» نرگس آبیار به مسجد تاریخی عتیق شهر قزوین مربوط میشود.
عکسهایی که نشان میدهد این مسجد تاریخی برای مدتی در اختیار گروه فیلمبرداری بوده و آسیبهایی به دیواره اصلی مسجد وارد شده است. ابتدا ستاره بنیادی، معاون فرهنگی وزارت میراث، ادعا کرد هیچ مجوزی صادر نشده، اما پس از اعتراضات، عوامل سریال مدعی شدند تمام مجوزها را داشتهاند.
به گزارش اقتصاد ۲۴، احسان نورانی، معاون میراث فرهنگی قزوین، با اعلام استفاده از «دوده سیاه پاکشونده»، سعی کرد موضوع را عادی جلوه دهد. اما واقعیت این بود که دیوارهای تاریخی مسجد، روزها تحت تأثیر مواد شیمیایی قرار گرفته بودند. سؤال اینجاست که آیا هیچ امکان دیگری برای بازسازی فضای تاریخی وجود نداشت؟ یا هزینههای پایین و سهولت دسترسی، میراث ملی را به گزینه اول فیلمسازان تبدیل کرده است؟