اختلال در تنگه هرمز با جهش هزینههای انرژی، امریکا را با فشار تورمی، بنزین گران، افت رشد اقتصادی و تهدید جدی رکود تورمی مواجه میکند
جوان آنلاین: تنگه هرمز تنها یک باریکه آبی در جنوب ایران اسلامی نیست، بلکه شریان حیاتی اقتصاد جهان است و در دنیایی که نفت همچنان پیشران صنایع، تجارت و ثروت ملل است، هر قطرهای که از این تنگه عبور میکند، حامل پیام امنیت، ثبات یا بحران برای اقتصاد بینالملل است. این تنگه سالانه مسیر عبور ۳۰هزار کشتی تجاری است و حدود ۳۰درصد از کل مصرف نفت جهان از این گذرگاه راهبردی منتقل میشود. تنگه هرمز بهتنهایی ۲۰درصد از کل تجارت دریایی نفت جهان را در اختیار دارد. حدود ۱۰درصد از واردات نفت خام اروپا و ۷درصد از واردات نفت خام امریکا از مسیر این تنگه انجام میشود. همچنین بیش از دوسوم نفت عبوری از این تنگه، یعنی حدود ۶۷درصد، به چهار کشور آسیایی هند، چین، ژاپن و کره جنوبی ارسال میشود. در میان کشورهای صادرکننده نفت منطقه، وابستگی شدیدی به این مسیر وجود دارد، عراق با ۹۳درصد، قطر با ۱۰۰درصد، کویت با ۸۷درصد، امارات با ۸۰درصد و عربستان سعودی با ۷۸درصد صادرات نفتی خود را از طریق تنگه هرمز انجام میدهند. هرگونه اختلال در این گذرگاه بهمعنای شوک فوری و مستقیم به امنیت انرژی جهان است. اگر این شاهرگ برای ساعاتی یا حتی روزهایی مسدود شود، بلافاصله قیمت جهانی نفت سر به فلک میکشد، بازارهای بورس ملتهب میشوند، قیمت بیمه کشتیها جهش میکند و جهان با بحرانی بیسابقه در تأمین انرژی روبهرو میشود. تهدید بستن تنگه هرمز، تنها یک شعار سیاسی نیست، هشداری جدی به بازیگران جهانی است که امنیت انرژی را بدیهی میپندارند. اینبار، هر تصمیمی در آبهای نیلگون خلیج فارس، میتواند موازنه قدرت و ثروت در جهان را دگرگون کند.
رژیم تروریستی امریکا، این سرچشمه شر و همه بدبختیهای عصر حاضر، بالاخره با دیوانگی یک سرکرده احمق و سبکسر، پایش را از گلیمش درازتر و به ساحت خاک مقدس جمهوری اسلامی ایران تعرض کرد، حالا باید از واهمه غیورمردان ایران اسلامی بلرزد. یکی از ابزارهای اقتصادی در دست کشورعزیزمان، تنگه هرمز در جنوب است. تنگه هرمز، باریکترین و در عین حال پرترافیکترین گذرگاه دریایی جهان در حوزه انرژی، نهفقط مسیر عبور کشتیهای نفتکش است، بلکه گلوگاه حیاتی نظم اقتصادی بینالملل به شمار میرود. روزانه نزدیک به ۳۰درصد از نفت مصرفی جهان، معادل ۲۰میلیون بشکه، از طریق این گذرگاه راهی بازارهای جهانی میشود. بنابراین، هرگونه اخلال یا بستهشدن این تنگه، به سرعت زنجیره تأمین انرژی جهان را تحتتأثیر قرار میدهد. بر اساس آمار اداره اطلاعات انرژی امریکا در سالهای ۲۰۲۲ و ۲۰۲۳، بیش از ۶۷درصد نفت عبوری از تنگه هرمز به مقصد کشورهای آسیایی مانند چین، هند، ژاپن و کرهجنوبی ارسال میشود. این کشورها، موتورهای محرک رشد اقتصادی آسیا هستند و هرگونه اختلال در تأمین انرژی آنها میتواند رشد جهانی را کند کرده و باعث افزایش قیمت جهانی نفت شود. نکته مهم دیگر، سهم بالای تنگه هرمز در واردات انرژی اروپا و امریکاست. حدود ۱۰درصد از نفت خام وارداتی اروپا و نزدیک به ۷درصد از واردات نفت رژیم تروریستی امریکا، از همین مسیر تأمین میشود. چنین وابستگیای باعث میشود که حتی یک اختلال کوتاهمدت نیز موجب افزایش قیمت جهانی نفت، بیثباتی در بازارهای بورس و اختلال در زنجیره تولید جهانی شود. بلافاصله پس از بروز چنین بحرانی، هزینه حملونقل دریایی، حق بیمه نفتکشها و قیمت سوختهای فسیلی در سطح جهانی جهش خواهد یافت.
اما شاید مهمترین پیامد، مربوط به کشورهای صادرکننده نفت در منطقه باشد. اقتصاد کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس وابستگی شدیدی به صادرات نفت دارد: عراق ۹۳درصد، کویت ۸۷درصد، قطر ۱۰۰درصد، امارات ۸۰درصد و عربستان سعودی ۷۸درصد. بستن تنگه هرمز به معنای قطع دسترسی این کشورها به بازارهای جهانی است؛ امری که میتواند بودجه عمومی، واردات کالا، اشتغال و ثبات مالی آنها را با بحران جدی مواجه کند. برای مثال، قطر بدون تنگه هرمز عملاً امکان صادرات گاز طبیعی مایع (LNG) را از دست خواهد داد؛ موضوعی که بر بازار انرژی اروپا نیز اثر میگذارد، بنابراین تنگه هرمز چیزی فراتر از یک مسیر عبور نفتکشهاست. این تنگه، حلقه اتصال میان شرق و غرب در حوزه انرژی است و بستن آن، در حکم بستن شاهرگ اقتصاد جهانی خواهد بود. اکنون، اقتصاد رژیم تروریستی امریکا بهخصوص مصرفکننده امریکایی، در آستانه پیامدهای سنگینی است. بنزین با قیمت بیش از شش دلار در گالن، تورم بالاتر از ۵درصد و فشار بر بانک مرکزی برای افزایش نرخ بهره و مقابله با رشد منفی، میتواند اقتصاد این کشور را وارد رکود تورمی کند. چنین ضربهای نهتنها برای مصرفکننده عادی دردناک است، بلکه برای تولیدکنندگان و فعالان بازارهای سرمایهای نیز توابع گستردهای دارد. وقتی هزینه حملونقل افزایش پیدا کند، قیمت کالاهای نهایی نیز بالا میرود و الگوی مصرف داخلی بهشدت تحت تأثیر قرار میگیرد.
چرایی اهمیت تنگه هرمز را در سه محور میشود خلاصه کرد: