
بازخوانی انتقادی یک کلاسیک ادبی؛
نظر آیزاک آسیموف درباره «۱۹۸۴» جرج اورول
آیزاک آسیموف در یادداشتی که در سال ۱۹۸۰ منتشر شد، رمان «۱۹۸۴» اثر جرج اورول را نه یک اثر علمیتخیلی، بلکه تصویری دگرگونشده از واقعیتهای سیاسی زمانه نویسنده دانست؛ برداشتی که به گفته او بیشتر به «نوستالژی برای گذشتهای که هرگز وجود نداشت» شباهت دارد.
به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) به نقل از اوپن کالچر، در دهه ۲۰۲۰، خوانندهای که برای نخستینبار نام رمان «۱۹۸۴» را میشنود، شاید به سختی آن را در زمره علمیتخیلی قرار دهد. اما در سال ۱۹۴۹، زمان انتشار کتاب، این عنوان بهوضوح به آیندهای دور اشاره داشت. حتی با نزدیک شدن به دهه ۱۹۸۰ نیز، این اثر همچنان تصویری از یک آینده تمامیتخواه و تکنولوژیک را تداعی میکرد.
آسیموف در آغاز دهه ۱۹۸۰، در یکی از ستونهای مطبوعاتی خود، به این رمان بازگشت و آن را از منظر ژانر تخصصیاش- علمیتخیلی- مورد نقد قرار داد. او معتقد بود که اورول نه آینده را تصور کرده، بلکه انگلستان زمان خود را بهنوعی به «هزار مایل آنسوتر»، یعنی به مسکویی استالینی منتقل کرده است. به باور او، فضای داستان بیش از آنکه پیشنگرانه باشد، بازتابی از نظامهای سیاسی قرن بیستم است.
