
به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از ایرنا، «ایرانیان جنگ را چگونه میبینند؟»؛ این پرسشی است که در عین اهمیتداشتنش، کمتر به آن پرداخته میشود. این غفلت، برای ایرانیان به این دلیل بوده که سالها و چندان نیازی به طرح آن احساس نکردهاند و برای طرف آمریکایی-صهیونیستی نیز از آنجایی نشئت میگیرد، که پاسخ آن، در منطق تحلیلیشان نمیگنجد.
برای پاسخ به این پرسش، پیش از هر چیز باید یک گزارۀ تحلیلی را روشن کرد: صحبت از این نگاه به معنای آن نیست که تمام نود میلیون ایرانی، بدون استثنا، اینگونه میاندیشند و تاریخشان نیز اینگونه اندیشیدهاند.
جامعۀ ایران، متکثر است و علاوه بر آن، فشارهای بیامان اقتصادی و ماشین رسانهای مدرن، به فرسایش این حافظۀ تاریخی کمک کرده است؛ اما مطالعۀ تاریخ ایران و واقعیت میدانی جنگ حاضر، نشان میدهد که در بزنگاههای حیاتی و در لحظۀ وقوع «جنگ وجودی»، چالشهای روزمره به حاشیه میروند و همان الگوهای عمیق هویتی، بار دیگر در ضمیر جمعی ایرانیان بیدار و فعال یشتر، قویتر میکند.
موضوعاتی چون همبستگی شگفتانگیز و حماسی ایرانیان پس از شهادت رهبران و فرماندهان ارشدشان، گواهی روشن بر این مدعا است. در حالیکه در محاسبات سیاسی معمول، حذف یک رهبر یا تحمیل تلفات سنگین، باید به فروپاشی سیستم یا ناامیدی جامعه منجر شود، در نگاه ایرانی، این خونها نیروی محرکه و سوخت مقاومت سرسختانهتر است. تا زمانی که این لایههای عمیق هویتی، فرهنگی و مذهبی، درک نشود، تحلیلهای واشنگتن و تلآویو با شکست مواجه خواهد شد؛ خطای محاسباتی مهلکی که تاکنون نتایج زیانباری برای آنها به ارمغان آورده و با ادامۀ روند فعلی، نمیتوان نتیجۀ دیگری برای آن متصور بود.
*پژوهشگر ارشد گروه بینالملل اندیشکده حکمرانی شریف
۲۱۶۲۱۶
