روایت ناصرالدین شاه از سفر به فرنگ
ناصرالدینشاه در خاطره روز شنبه چهارم خرداد سال ۱۲۵۷ به حضورش در کشور روسیه و شهر سنپطرزبورگ پرداخته و در بین بازدیدهای روزانهاش به تماشای یک سیرک نیز رفته است.
ناصرالدین شاه به نوشتن خاطرات روزانۀ خود اهتمامی جدی داشت و این کار را در سفرهای دور و درازش هم ترک نمیکرد. خود او نام یادداشتهایش را «روزنامه» گذاشته بود؛ فرادید نوشت: این روزنامهها جزئیاتی بسیار جالب و خواندنی از کارها و احوالات روزمرۀ شاه و درباریانش را در اختیار ما میگذارند. در اینجا گزیدهای از خاطرات یک روز از سفر دوم شاه به فرنگستان را میخوانید.
