طرح «شهروند دیپلمات» به مثابه نوعی از دیپلماسی غیررسمی با مرکزیت دیپلماسی شهروندی است و موجب توسعه ارتباطات اصفهان با شهرهای خواهرخوانده میشود. در این راستا، از ظرفیتهای غیررسمی مانند تجار، استادان دانشگاه، ورزشکاران، فعالان فرهنگی و رسانهها که دارای کانالهای ارتباطی با خارج از کشور و پتانسیلهای قوی هستند کمک گرفته میشود.
در واقع، دولتها برای تحقق اهداف و تأمین منافع ملی خود در قبال دیگر بازیگران و در عرصه سیاست خارجی از ابزارها و حربههای گوناگون بهره میگیرند که استفاده صحیح از این فنون و تکنیکها در میزان موفقیت واحدهای سیاسی بسیار مؤثر است، تا آنجا که در بسیاری از موارد جهتگیریهایی که دولتها در عرصه سیاست خارجی اتخاذ میکنند، بر اساس ابزارهایی چون دیپلماسی و حربههای اقتصادی فرهنگی و نظامی مورد ارزیابی قرار میگیرد. در این زمینه، دیپلماسی به عنوان یکی از حربههای تأمین منافع ملی در عرصه سیاست خارجی میتواند نقش مهمی را ایفا کند. بدیهی است که هرچه ماهرانهتر از این ابزار استفاده شود، به همان میزان آن واحد سیاسی به شکل فعالانهتری خواهد توانست به منافع و هدفهای ملی خود در عرصه بینالمللی جامعه عمل بپوشاند.
دیپلماسی را به عنوان فن اداره سیاست خارجی، تنظیم روابط بینالمللی و حل و فصل اختلافات از طریق مسالمتآمیز تعریف کردهاند. دیپلماسی یکی از ابزارهای اجرای سیاست خارجی است، اما در روند بهرهگیری از حربههای دیگر یعنی اقتصادی، نظامی و فرهنگی هم کاربرد آن ضرورت پیدا میکند. از دوره جنگجهانیدوم، خصوصادر خلال این جنگ، از دیپلماسی بیش از هر زمان دیگر استفاده شده است. در واقع، دیپلماسی در شکل کلاسیک و سنتی آن محدود و مخفی بود، ولی به مرور زمان آشکار و علنی شد و در این بین عواملی مانند بسط و گسترش روابط بینالمللی، تحولات ارتباطی و تکنولوژیکی، توسعه وسایل ارتباط جمعی و اهمیت یافتن افکار عمومی نقش مهمی را ایفا کردهاند. به همین خاطر، امروزه حتی نظامهای خودکامه هم سعی میکنند که دیپلماسی خود را بیشتر به شکل علنی انجام دهند.
به هرحال، دیپلماسی در دنیای امروز از جنبههای گوناگون دستخوش تحول شده است. هرچند مسائل دیپلماتیک عمدتا در سطح سران دولتها، دیپلماتها و قوای مختلف حکومتی و سازمانهای بینالمللی حلوفصل میشوند، بر اثر انقلاب در عرصه اطلاعات و ارتباطات از نیمه دوم قرن بیستم علاوه بر گسترش بیسابقه تبادل اطلاعات و ارتباطات در میان هیئتهای دیپلماتیک، دیپلماسی عمومی هم گسترش خوبی یافته است. بدیهی است طرح شهروند دیپلمات به عنوان یکی از ابزارهای دیپلماسی عمومی، میتواند در این زمینه از اهمیت قابل ملاحظهای برخوردار شود و دولتها بتوانند با استفاده از این متغیر در تأمین منافع ملی خود اقدامات اساسی انجام دهند و همچنین با استفاده از این آلترناتیو و با شناخت صحیح نظام بینالملل و علاقه و نیاز دیگر بازیگران قدمهای اساسیتری در راه تأمین منافع ملی بردارند.
