پیشینه سیاستورزی آیتاللهالعظمی خویی به دوره ثوره العشرین در عراق باز میگردد. با این همه و به طور مشخصتر، وی از آغاز نهضت اسلامی ایران در زمره حامیان آن درآمد. اطلاعیهها و اقدامات آیتالله در ادوار گوناگون این حرکت، هرچند با افت و خیز، اما همچنان ادامه داشت. در آستانه پیروزی انقلاب اسلامی و با حضور غیر منتظره فرح دیبا در منزل آیتالله خویی در کوفه، از برنامه ساواک در ملکوک نمودن وجهه آن فقیه فقید رونمایی شد!…
جوان آنلاین: حیات علمی مرجع بلند آوازه شیعه زندهیاد آیتاللهالعظمی سید ابوالقاسم خویی بر حیات سیاسی وی سایه افکن شده است. با این همه زندگی سیاسی او نیز آنقدر پرنکته و ماجراست که حتی اشارت به سرفصلهای آن مجالی فراتر از این صفحه بطلبد. آنچه در مقال پی آمده میخوانید، تنها دریچهای است بدین موضوع و برخی وقایع مهم در این باره را به مدد اسناد موجود، مورد اشارت و تفصیل قرار میدهد. امید آنکه تاریخ پژوهان و عموم علاقهمندان را مفید و مقبول آید.
روایتی از حیات «این کهن مرد دانشمند»
در آغاز این مقال بهنگام مینماید بر ابعاد و جوانب گوناگون حیات زندهیاد آیتاللهالعظمی سید ابوالقاسم خویی، مروری گذرا داشته باشیم. به نظر میرسد در این فقره، پیام پرنکته حضرت آیتاللهالعظمی خامنهای رهبر معظم انقلاب اسلامی به مناسبت رحلت ایشان، وافی به مقصود باشد: «با تأسف و تأثر فراوان با خبر شدیم عالم جلیلالقدر و فقیه عظیمالشأن، حضرت آیتاللهالعظمی آقای حاج سید ابوالقاسم خویی مرجع تقلید بزرگوار، روز گذشته دار فانی را وداع گفته و به جوار رحمت حق رحلت نمودند. این حادثه برای جهان اسلام مخصوصاً حوزههای علمیه، مصیبتی بزرگ است. آن عالم بزرگ بقیه السلف صالح و یکی از پرچمداران علوم اسلامی و یکی از مراجع بزرگ تقلید دوران معاصر بود. ایشان در بسیاری از علوم اسلامی رایج در حوزههای علمیه، از اساتید مسلم و کم نظیر به حساب میآمد. فقیهی بزرگ و اصولیای عمیق و مفسری نوآور و رجالیای صاحب مکتب و متکلمی زبردست بود. آثار علمی ارزشمند این مرد بزرگ به دهها جلد کتاب در فقه و اصول و تفسیر و رجال منحصر نمیشود. هزاران شاگرد تربیت یافته در حوزه دروس غنی و سرشار او هم اکنون در همه بلاد اسلامی منتشرند. این بزرگوار یکی از نخستین کسانی بود که پس از شروع نهضت اسلامی به رهبری امام خمینی (رضواناللهتعالیعلیه)، حوزه علمیه نجف را به اهمیت حوادث ایران متوجه ساخت و سعی و کوششی ارجمند در همراهی با حرکت عظیم روحانیت و مردم در ایران مبذول کرد. در نهضت خونین مردم عراق در رمضان سال ۱۴۱۱ هجری قمری، قطب اصلی نهضت و مرکز صدور حکم قیام اسلامی بود و به همین دلیل پس از سرکوب شدن این نهضت به وسیله رژیم خونخوار بعثی، این کهن مرد دانشمند مورد آزار و شکنجه و اهانت مأموران سنگدل بعثی قرار گرفت و در معرض خطر جدی واقع شد و پس از آنکه به فضل الهی از خطر نجات یافت تا مدتها در شرایط سخت زیر نظر مأموران بعثی قرار داشت. عمر طولانی و پربرکت این مرد بزرگ که نزدیک به یک قرن امتداد یافت، سرشار از آزمایشهای الهی و نمایشگر سعی و تلاش یک انسان مؤمن و پرهیزگار است. اینجانب مصیبت درگذشت این مرجع بزرگوار تقلید را به حضرت بقیةالله الاعظم (ارواحنالهالفدا) و جهان تشیع مخصوصاً به حوزههای علمیه و علما و فقهای بزرگ و نیز به خانواده محترم و فرزندان ایشان و همه دوستداران و مقلدینشان تسلیت میگویم و رحمت و فضل و مغفرت الهی را برای ایشان مسئلت مینمایم….»
در تخطئه حیله ساواک