چه خطراتی در حین زایمان نوزاد را تهدید می کند؟
یک نوزاد، حتی اگر تا پیش از زایمان کاملاً سالم باشد و سر وقت هم به دنیا بیاید، ممکن است به علت یک زایمان غیراصولی دچار آسیب هایی شود که در تمام طول زندگی عوارض نامطلوبی را با او همراه کند. جنین در داخل زهدان مادر از اکسیژن خونی که از بند ناف به او می رسد استفاده می کند و پس از تولد نیز خود قادر به تنفس است. اما در حین زایمان، در مرحله ای که ارتباطش با خون مادر قطع شده و هنوز قادر به تنفس طبیعی نیست، اگر به دلیل طولانی شدن این مرحله یا به دلایل دیگر، اکسیژن کافی دریافت نکند، صدماتی جدی متوجه او خواهد شد که مهم ترین آن ها آسیب مغزی، تورم مغزی، تشنج، شل شدن عضلات، فشارخون بالا، اشکال در تنفس و آسیب کلیوی است.
یکی از مهم ترین این آسیب ها، بروز نقایص عقلی است. عقب ماندگی ذهنی از عوارض یک زایمان پرمخاطره است. این کودکان تا پایان عمر از عوارض کم هوشی رنج خواهند برد و همواره نیاز به حمایت و مراقبت خواهند داشت. در یک زایمان طولانی ممکن است به سر جنین فشار وارد آمده، جمجمه دراز شده و قطعات استخوانی بر روی هم لغزیده شوند. ولی اگر فشار شدید نباشد، عارضه ای ایجاد نمی شود و جمجمه به تدریج شکل طبیعی خود را به دست می آورد. فشارهای شدید زایمانی ممکن است به ستون فقرات، طناب نخاعی، اعصاب شبکه ی بازویی و احشای درون شکم نوزاد صدمه وارد کند و حتی موجب پارگی کبد شود. ۳۵ سانتی متر است که در سال اول به ازای هر ماه یک سانتی متر افزایش پیدا می کند. دور سر کمتر یا بیش تر از این حد ممکن است نشان دهنده ی اختلالات مغزی باشد و باید مورد توجه قرار گیرد.
ج-سیستم های حیاتی:
شامل تنفس، گردش خون، حرارت، مکیدن و بلعیدن، در موقع تولد کارکردی مناسب و در حد کافی دارند (تازه متولد شده ها گاهی تنفس نامنظم دارند که به علت ضعف دستگاه تنفسی است و پس از چند روز منظم می شود) ولی ادراکات حسی (بینایی، شنوایی و غیره) هنوز رشد کافی نیافته اند.
د-بازتاب های خود به خودی:
بعضی بازتاب ها(رفلکس ها) در زمان تولد وجود دارند و دلیل بر سلامت سیستم عصبی نوزادند. معاینه ی این بازتاب ها در تخصص پزشک است و شامل بازتاب زانو، بازتاب شکمی، بازتاب مکیدن، بازتاب چنگ زدن و بازتاب طلبیدن (تحریک ملایم گوشه ی لب نوزاد و لمس کردن آن باعث می شود او لبش را جمع کند)است.
هـ – رفتارهای خود به خودی:
شامل گریستن، لبخند زدن و نعوظ آلت (با تحریک در پسران) در موقع تولد می شود.