تنگه بابالمندب یکی از مهمترین گلوگاههای ژئوپلتیکی جهان است که نقشی تعیینکننده در تجارت دریایی، انتقال نفت و گاز، امنیت غذایی و ارتباطات دیجیتال بینالمللی دارد
جوان آنلاین: تنگه بابالمندب یکی از مهمترین گلوگاههای ژئوپلتیکی جهان است که نقشی تعیینکننده در تجارت دریایی، انتقال نفت و گاز، امنیت غذایی و ارتباطات دیجیتال بینالمللی دارد. اقدام دولت مردمی یمن در بستن این تنگه به روی کشتیهای سعودی را لازم است فراتر از منافع مستقیم این کشور و در چارچوب راهبرد جبهه مقاومت برای افزایش فشار بر رقبای منطقهای ارزیابی کرد.
در ۱۲ تیر ۱۴۰۵، یک فروند هواپیمای ایرانی با وجود مخالفت و ممانعت نظامی عربستان، مأموریت انتقال بیماران و هیئتهای رسمی و مردمی از صنعا به تهران را با موفقیت انجام داد. این هواپیما ۲۲ تیرماه در پرواز دوم نیز باوجود تهدید و حمله جنگندههای سعودی به فرودگاه صنعا، سرانجام در سلامت کامل در فرودگاه الحدیده به زمین نشست. این رخداد عملاً محاصره هوایی صنعا را از سال ۲۰۱۵ به چالش کشید. همچنین نیروهای مسلح انصارالله یمن در پاسخ به اقدامات عربستان سعودی و رفع حصر دولت مردمی یمن، در ۳۰ تیر ۱۴۰۵ عبور کشتیهای سعودی از تنگه بابالمندب را ممنوع کردند.
بستن تنگه بابالمندب، علاوه بر آنکه پاسخی به سیاست محاصره عربستان در قبال یمن است، اهمیت ژئوپلتیکی و راهبردی ویژهای نیز دارد. برای درک ابعاد و پیامدهای این تصمیم، لازم است جایگاه اهمیت راهبردی تنگه بابالمندب در حوزههای زیر بررسی شود:
تجارت
بابالمندب پس از مالاکا، تایوان و جبلالطارق، چهارمین تنگه جهان از نظر حجم تجارت است. در سال ۲۰۲۳ حدود ۲/۱ میلیارد تن از تجارت دریایی جهان از این تنگه عبور کرده که معادل ۹ درصد از حجم تجارت دریایی جهان است. ارزش تجارت غیرنفتی عبوری از تنگه بابالمندب نیز تا پیش از بستن تنگه بابالمندب از سوی دولت مردمی یمن در سال ۲۰۲۳، سالانه حدود یک تریلیون دلار برآورد میشود.
همچنین پس از بسته شدن تنگه بابالمندب در نوامبر ۲۰۲۳ (آبان ۱۴۰۲) از سوی دولت مردمی یمن برای اعمال محاصره دریایی علیه رژیمصهیونیستی در جنگ غزه، میزان تردد کشتیها از این مسیر کاهش یافت. جدول میزان وضعیت تردد کشتیها از این تنگه را تا زمان محاصره دریایی رژیمصهیونیستی از سوی دولت مردمی یمن در سال ۲۰۲۳ و بعد از آن در سال ۲۰۲۴ نشان میدهد:
۲. نفت و گاز
پیش از محاصره دریایی رژیم صهیونیستی در اواخر سال ۲۰۲۳، روزانه ۸ تا ۹ میلیون بشکه نفت از تنگه بابالمندب عبور میکرد و این تنگه سهمی ۱۲ درصدی از حجم تردد محمولههای نفتی جهان را در اختیار داشت. با این حال، بعد از محاصره دریایی رژیم صهیونیستی از سوی دولت مردمی از سال ۲۰۲۴ تا نیمه اول سال ۲۰۲۵، این میزان به حدود ۴ تا ۵ میلیون بشکه در روز کاهش یافته است. همچنین عبور LNG نیز از ۱۳۰ میلیون مترمکعب در سال ۲۰۲۳ به حدود صفر در سال ۲۰۲۴ و نیمه اول ۲۰۲۵ رسیده است.