اقتصاد ۲۴– میرا قربانی فر – بحران آب حالا به یکی از اصلیترین بحرانهای کشور تبدیل شده است. نتیجه آن همه اخطار سازمانهای جهانی در یک سال اخیر حالا نشان از این دارد که وضعیت ایران هر سال بدتر میشود و وضعیت نشان از بحران جدی در آبهای زیرزمینی کشور دارد.
به زیان ساده اگر بخواهیم مساله بحران آب در ایران و دلایل و نتیجه آن را بسیار ساده بیان کنیم، این است که؛ منابعِ آبِ تجدیدپذیر (عمدتا آبهای سطحی) کفافِ زندگیِ ۸۵ میلیون ایرانی را نمیدهد و به همین دلیل، ناگزیر به استفاده از سفرههای آبِ زیرزمینی شدهایم، سفرههایی که سطحِ آنها سال به سال پایینتر میرود و برای همیشه نابود میشود و اگر راهکاری برای آن یافته نشود با بحرانی بزرگتر مواجه خواهیم شد. بحرانی که میتواند زندگی بیش از ۵۰ میلیون نفر ایرانی را به خطر جدی بیاندازد.
نتیجه اولیه بحران آب نیز حالا این شده است که دولت ایران هشدار میدهد که با کمبود تامین آب مواجه شده است و توان تامین آب کافی را نخواهد داشت و همزمان درگیریهای بین استانی بر سر منابع آب که مدام در آن کاهش مییابد، رشد کرده است.
اخیرا نشریه «آسیا تایمز» در گزارشی با اشاره به جدی بودن کمآبی در ایران مینویسد: «مشهور است که مقامات هنگام مواجهه با مخالفتها و نارضایتیهای عمومی شدت و دامنه بحرانهای مختلفی که با آن مواجه هستند را کم اهمیت جلوه میدهند. اکنون، اما مقامهای ایرانی به شکلی غیرمعمول زنگ خطر را درباره بحران رو به گسترش کم آبی به صدا درآوردهاند؛ بحرانی که میتواند درگیریهای گستردهای را برای دسترسی به این منبع حیاتی در ایران ایجاد کند.»
این نشریه در بخش دیگری نیز نوشته است که: «دولت ایران سرمایهگذاری زیادی را بر روی ساخت سدها در سراسر آن کشور انجام داده است. به گفته کارشناسان محیط زیست این موضوع نقشی منفی در تبخیر آبهای تجدیدپذیر داشته و باعث تضعیف منابع آبی کشور شده است. استخراج بیرویه از سدها در دهههای گذشته باعث از بین رفتن ذخایر آبی بالغ بر ۱۳۰ میلیارد متر مکعب شده است و تراز آبهای سفرههای زیرزمینی ایران نیز در حال حاضر منفی است. این کاهش ذخایر آب همزمان با فشار شدید بر دولت برای تامین آب آشامینی مناطق کمتر توسعه یافته، روستاها و شهرهای دورافتاده است که خود باعث دشوار شدن دستیابی به هدف خودکفایی کشاورزی در این مناطق شده است.»
هم چنین عیسی کلانتری، رییس سازمان محیط زیست ایران نیز اخیرا با هشدار دوباره درباره بحران آب در ایران گفته است «به مرحله ورشکستگی آبی یعنی بزرگترین معضل کشور رسیدهایم.»
مجموع این سخنان تقریبا این فرضیه را قطعی نشان داده است که وضعیت آب ایران در ایران به شدت بحرانی است.