برچسب مناسب سازی

شروع قصه ما با مریم مجیدی درچه، همین جا، پشت در اتاق تمیز و کوچک تحریریه بود؛ جایی که همه‌چیز آماده شد براییک گفت و گوی مفصل، به جز پله‌هایی که با سماجت همیشگی‌شان، میان راهرو و اتاق فاصله انداخته بودند؛ چرخ ویلچر او با کمک دیگرانیکییکی از حدود 40 پله بالا آمد تا تصویری از امید و اتحاد برای دستیابی به حقی بی‌دغدغه و برابر باشد که باید نصیب همه شهروندان گردد. با زنی وارد گفت و گو شدیم با سابقه سال‌ها مقاومت، تحصیل، سرپرستی خانواده، تلاش برای حقوق شهروندی و مطالبه‌گری بی‌وقفه تا از زیستن با محدودیت حرکتی، تجربه مدرسه و دانشگاه، مادری و ازدواج، نبرد با پله‌های زندگی، قانون، رسانه، دین و فرهنگ جامعه حرف بزند؛ از فردایی که حق دسترسی باید برای همه شهروندان باشد نه لطف و ترحم.از این زن مطالبه گر معلول اصفهانی، حرف‌هایی شنیدیم که سایه‌ای از دغدغه‌های بزرگ بر دوش داشت؛ زنی با صورتی گشاده و پاهایی که سهم چند دهه از زندگی را به ویلچر سپرده‌اند؛ هر سؤال، ادامهٔ همان صعود و جست‌وجوی حقی است که باید در شریان‌های قانون جریان داشته باشد.

اصفهان در شعار شهر دوستدار معلول است، اما در واقعیت هیچ نشانی از این عنوان ندارد. کافی است یک‌بار همراه یک شهروند معلول در خیابان چهارباغ یا نقش جهان قدم بزنیم تا ببینیم دسترسی به ساده‌ترین فضاهای شهری تا چه اندازه دشوار و حتی غیرممکن است. پله‌های بلند، پیاده‌روهای شکسته، نبود رمپ استاندارد، تاکسی‌ها و اتوبوس‌هایی بدون جایگاه ویلچر و ساختمان‌های اداری بدون آسانسور؛ همه و همه گواه آن است که معلولان در این شهر دیده نمی‌شوند.

زیر سایه‌ برج های آجری و وعده‌های نیمه ‌تمام، اصفهان هنوز شهری است که برای نابینایانش قانونی نابینا دارد. مسیر قانون‌ مداری، خم می‌شود، می‌پیچد و درست جایی گم می‌شود که نقطه‌ های قرمز پونز روی نقشه تمام می‌شوند. زیر هر پونز، خیابانی است که نامش روشن است اما مسیرش تاریک. قانونِ حمایت روی کاغذ مانده و شهر روی فراموشی ساخته شده؛ مثل نقشه ‌ای که لایه‌ هایش در هم رفته باشد و هیچ مسیر دسترس ‌پذیری از دلش بیرون نزند.

«مناسب‌سازی» واژه‌ای کلیشه‌ای و نخ‌نماست که هر بار نوبت از گفتن در رابطه با معلولان می‌شود، همه از آن سخن می‌گویند؛ اما دریغ از گوش شنوایی که برای شنیدن آن وجود داشته باشد.