برچسب جمعیت سالمندی

براساس پیش‌بینی‌های صورت‌گرفته، سهم جمعیت سالمند ایران از سال ۱۳۹۸ تا سال ۱۴۲۱ (طی ۲۳ سال) از ۱۰ به ۲۰ درصد خواهد رسید

پیش‌بینی‌ها حاکی از آن است که نرخ رشد جمعیت ایران تا سال ۱۴۲۰ به صفر نزدیک خواهد شد. این آمار‌ها نه تنها زنگ خطر را برای آینده اقتصادی و اجتماعی کشور به صدا درآورده، بلکه نشان می‌دهد سیاست‌های دو دهه اخیر برای افزایش نرخ زاد و ولد، به بن‌بستی عمیق رسیده است. اما چرا این تلاش‌ها ناکام مانده؟ پاسخ را باید در تقابل میان واقعیت‌های اقتصادی، اجتماعی و رویکرد‌های سیاستگذاری جست‌و‌جو کرد.

ترکیب جمعیتی ایران اکنون به سرعت در حال پیر شدن است و این یعنی تا سال ۱۴۳۰، حدود یک‌سوم جمعیت کشور را سالمندان تشکیل خواهند داد؛ این یعنی کاهش نیروی کار و افزایش هزینه‌های مراقبتی، بدون آن‌که سیستم اقتصادی برای چنین شرایطی آماده باشد. مشکل بزرگ‌تر اکنون شاید این باشد که دولت‌ها و مسئولان کشور به جای فکر کردن به فرزندآوری ایرانیان راهکاری برای اقتصاد کشور در آن سال‌ها بیاندیشند و یکی البته که خلاص شدن هر چه سریع‌تر ایران از بند تحریم هاست تا شاید برای دو دهه دیگر آماده بحرانی به نام سونامی پیرمردان و پیرزنان متولد دهه ۶۰ باشیم.

یک مشکل بزرگ و جدی روانی و اجتماعی را نیز باید در گزینه‌ها و دلایل عدم فرزندآوری ایرانیان به طور جدی لحاظ کرد. در تحلیل‌های مربوط به کاهش زاد و ولد، معمولاً اقتصاد محور اصلی است؛ اما بحران آب، در سکوت به همان اندازه مؤثر است. ایرانی‌ها شاید مستقیم به این موضوع اشاره نکنند، اما حس ناخودآگاهی نسبت به «بی‌ثباتی زیستی» دارند چرا که کم‌آبی یعنی آینده نامعلوم پیش روی نسل آینده‌ای که برای آینده اش نگران هستند.