برچسب جامعه‌شناسی

گروه اندیشه: احمد غلامی روزنامه نگار و نویسنده در روزنامه شرق در گفت‌وگویی با دکتر حسین مصباحیان، با نگاهی رادیکال و انتقادی به واکاوی میراث یورگن هابرماس، به‌ویژه پس از مواضع اخیر او در قبال تحولات خاورمیانه، می‌پردازد. مصباحیان ضمن تفکیک میان «ایده‌های عصری» و «رویکردهای فرادورانی»، ایده‌هایی نظیر «کنش ارتباطی» و «استعمار زیست‌جهان» را درخشان اما در آزمون واقعیتِ سیاسی امروز، شکست‌خورده می‌داند.

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از سرویس دین و اندیشه ایبنا، نشست «جامعه‌شناسی هنر و جنگ» روز دوشنبه ۷ اردیبهشت ۱۴۰۵، ساعت ۱۰ در محل این پژوهشگاه برگزار می‌کند. این نشست که با حضور رضا صمیم، علیرضا مرادی و رضا ماحوزی اعضای هیأت‌علمی مؤسسه مطالعات فرهنگی و اجتماعی همراه است به‌صورت برخط به‌نشانی ذیل برگزار می‌گردد:

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین این فراخوان در سایت انجمن جامعه شناسی ایران به شرح زیر آمده است: 

 به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از سرویس دین‌واندیشه ایبنا، الهام عبادتی نوشت: کتاب «امید در تاریکی: تاریخ ناشنیده مردم در حرکت» (Hope in the Dark, ۲۰۰۴) اثر نویسنده و تاریخ‌نگار فرهنگی آمریکایی ربکا سولنیت یکی از مهم‌ترین متون معاصر درباره نسبت میان بحران، کنش اجتماعی و امید سیاسی است. سولنیت در این کتاب تلاش می‌کند تصویری متفاوت از تاریخ و سیاست ارائه دهد؛ تصویری که در آن، تغییرات اجتماعی بزرگ نه از بالا، بلکه از دل کنش‌های پراکنده، نامرئی و گاه نادیده گرفته‌شده مردم شکل می‌گیرد. در برابر روایت‌های بدبینانه‌ای که تاریخ را سلسله‌ای از شکست‌ها و بحران‌های بی‌پایان می‌بینند، سولنیت استدلال می‌کند که ما اغلب «نتیجه کنش‌های جمعی» را نمی‌بینیم، چون تغییرات اجتماعی معمولاً آهسته، غیرخطی و غیرنمایشی هستند.

به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از سرویس دین‌واندیشه ایبنا، الهام عبادتی نوشت: کتاب «دیدگاه‌های جدید در مورد تاب‌آوری در حوزه‌های اجتماعی-اقتصادی» با عنوان انگلیسی «New Perspectives on Resilience in Socio-Economic Spheres» که توسط آندریا مائورر و گروهی از جامعه‌شناسان اروپایی تدوین شده، یکی از مهم‌ترین تلاش‌ها برای بازتعریف مفهوم تاب‌آوری در علوم اجتماعی معاصر است. این اثر به جای نگاه ساده‌انگارانه به تاب‌آوری به‌عنوان «توان بازگشت به حالت قبل از بحران»، تلاش می‌کند نشان دهد که تاب‌آوری یک مفهوم چندلایه و عمیقاً اجتماعی است که در بستر اقتصاد، سیاست و ساختارهای نهادی شکل می‌گیرد.

 گروه اندیشه: دکتر اعظم فرح بیجاری عضو هیئت مدیرۀ انجمن روان شناسی اجتماعی در مقاله ای که در خبرنامه انجمن روانشناسی اجتماعی پاییز ۱۴۰۴ منتشر شده، به واقعیت نابرابری می پردازد. از نظر فرح‌بیجاری، واقعیت نابرابری، لزوماً آن چیزی نیست که در آمارها می‌بینیم. پژوهش‌های جدید نشان می‌دهد «ادراک نابرابری»، نه بر اساس شاخص‌هایی چون ضریب جینی، که بر اساس محرک اصلی رفتارهای سیاسی و اجتماعی قابل سنجش است. او در ادامه مدل پنج‌مرحله‌ای فیلیپس را برای فهم نابرابری ارائه می دهد. از نظر فرح بیجاری، فرآیند فلیپس از مشاهده نشانه‌ها آغاز شده و با عبور از فیلترهای ذهنی و انگیزشی، به قضاوت نهایی می‌رسد. در این میان، «باور به جهان عادلانه» (BJW) نقشی کلیدی دارد؛ جایی که افراد با تکیه بر این باور، نابرابری را یا به عنوان «شایسته‌سالاری» توجیه می‌کنند و یا به مثابه «بی‌عدالتی ساختاری» می‌بینند. او تاکید می کند که ادراک شدید بی‌عدالتی، حتی در جوامع نسبتاً برابر، منجر به تخریب اعتماد اجتماعی، افزایش خشم سیاسی و قطبی‌سازی می‌شود. برخلاف تصور، سیاست‌گذاران باید فراتر از اعداد، بر مدیریت «تصویر ذهنی» نابرابری از طریق شفافیت و مبارزه با فساد تمرکز کنند، زیرا نابرابری ادراک‌شده، موتور محرک فروپاشی انسجام اجتماعی و ناآرامی‌های ساختاری است. این مطلب را در ادامه می خوانید: 

گروه اندیشه: در خبرنامه انجمن روان شناسی اجتماعی ایران زمستان ۱۴۰۴ شماره ۴۲ مطلب تحقیقی منتشر شده از دکتر مجید صفاری نیا رئیس و عضو هیات مدیره انجمن روان شناسی اجتماعی ایران و دکتر سبا صفاری نیا عضو انجمن روان شناسی اجتماعی ایران. این متن تحقیقی «تکنیک های کاربردی برای افزایش تاب آوری و مقابله با اضطراب جنگ» را مورد کاوش قرار داده است. این مقاله « «اضطراب جنگ» را واکنشی هیجانی، شناختی و جسمانی به تهدیدهای محیطی تعریف می‌کند. این اضطراب ناشی از پیش‌بینی پیامدهای منفی و «ابهام روان‌شناختی» است که منجر به رفتارهای اجتنابی و تداوم استرس می‌شود. برای مدیریت این وضعیت، نویسندگان چک‌لیست‌های کاربردی ارائه می‌دهند. مقاله سه چک لیست برای تمرین به قصد اصلاح رفتار ارائه می دهد. برای مثال در بخش رفتاری، بر نظم‌دهی به محیط (مانند قانون ۸۰/۲۰)، ورزش، خواب کافی و دوری از پیگیری وسواس‌گونه اخبار تأکید شده است. از نظر روان‌شناختی، توصیه شده هیجانات را بپذیریم، افکار فاجعه‌ساز را به چالش بکشیم و معنایی برای رنج خود بیابیم. همچنین، تکنیک‌های جسمی نظیر تنفس دیافراگمی و آرام‌سازی عضلانی برای کاهش آژیرهای کاذب سیستم عصبی پیشنهاد شده است. هدف نهایی این راهکارها، گذار از حالت «جنگ و گریز» به «سازگاری جدید» است تا بتوانیم در شرایط بحرانی، سلامت روان و تاب‌آوری خود و خانواده را حفظ کرده و برای آینده برنامه‌ریزی کنیم. این مطلب برای دیگر حوزه های وقوع بحران در زندگی روزمره دارای کاربرد و کارآمدی است. این مطلب را در ادامه می خوانید: 

 به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین به نقل از سرویس دین‌واندیشه ایبنا، رضا دستجردی نوشت: «درباره جامعه» نوشته آنتونی الیوت استاد دانشگاه استرالیای جنوبی و برایان اس. ترنر جامعه‌شناس، با ترجمه علیرضا کرمانی، از تازه‌های انتشارات پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات است که در سال ۱۴۰۴ به بازار کتاب آمد. کتاب مدعای این حقیقت است که بیشتر گفتمان‌های مربوط به جامعه، چه آنهایی که از علوم اجتماعی و علوم انسانی سرچشمه می‌گیرند و چه بحث‌های سیاسی عمومی، در یکی از این دسته‌ها یا چارچوب‌ها ۱. جامعه همچون ساختار، ۲. جامعه همچون همبستگی، ۳. جامعه همچون آفرینش قرار می‌گیرند. از جمله اهداف اصلی کتاب آن است که نشان دهد چگونه این سه برداشت از جامعه در زمینه‌های تاریخی و سیاسی اجتماعی گسترده‌تر با یکدیگر تلاقی می‌کنند، درهم تنیده می‌شوند، دچار تعارض می‌شوند یا جای یکدیگر را می‌گیرند.