امیرکبیر شخصیتی بزرگ و تأثیر‌گذار در تاریخ توسعه ایران است. این بزرگ مرد توسعه خواه بیستم دی‌ماه ۱۲۳۰ هجری شمسی دقیقا ۱۷۲ سال قبل، اولین شهید راه توسعه ایران شد و چشم از جهان فرو‌بست، من (نگارنده) نیز که در بیستم دی‌ماه چشم به جهان گشودم، وجه اشتراکی که با امیر خلاق توسعه ایران دارم، رویکردم توسعه‌خواهانه است؛ به همین منظور بر آن شدم که هم‌زمان با سالروز شهادت این بزرگ‌مرد که توسعه ایران وامدار نام نیک اوست، به واکاوی میراث امیرکبیر این نابغه شرق، از نظر اندیشه توسعه بپردازم.

مینا شیروانی ناغانی: امیرکبیر شخصیتی بزرگ و تأثیر‌گذار در تاریخ توسعه ایران است. این بزرگ مرد توسعه خواه بیستم دی‌ماه ۱۲۳۰ هجری شمسی دقیقا ۱۷۲ سال قبل، اولین شهید راه توسعه ابلد باعث شد امور به‌خوبی پیش نرود و ناصرالدین شاه به این علت مرتبا غصه می‌خورد و از نبود امیر ناخرسند بود.

نتیجه اینکه اصلاحات امیرکبیر اندکی پس از صدارتش آغاز شد و تا پایان صدارت کوتاه او که سه سال و سه ماه بود، دنبال شد. امیر در این بازه زمانی اصلاحات بنیادینی چون: برقراری نظم و امنیت و ثبات سیاسی در کشور، ایجاد نظم و قانون در نیروی نظامی کشور، اصلاح بودجه، تأسیس کارخانه‌های مختلف، مبارزه با خرافه‌پرستی و نیز فرقه‌های ساختگی، اصلاح امور قضائی، حذف القاب و عناوین، تأسیس دارالفنون که از معروف‌ترین و ماندگارترین اقدامات اصلاحی امیر است، تأسیس روزنامه وقایع‌الاتفاقیه به‌عنوان نخستین روزنامه ایران، استخدام معلم و نیز افسران اروپایی برای آموزش نیرو‌های داخلی و بسیاری اصلاحات ریز و درشت دیگر انجام داد.

در کل می‌توان گفت که اندیشه توسعه در ساختار فعلی ایران برای بازگرداندن دغدغه توسعه به‌مثابه دغدغه توسعه کشور باید نهادینه شود تا به‌طور ناخودآگاه کشور به سمت ضد توسعه سوق داده نشود. درک عالمانه از توسعه در شرایط فعلی کشور منجر به اصلاحات ماندگار ایران می‌شود، توسعه در شرایط فعلی ایران نیازمند به همراهی و همکاری همدلانه در چارچوب توسعه است، همکاری همدلانه چیزی است که امیرکبیر توسعه‌طلب در عصر ناصری از آن محروم بود.