شنبه ۲۱ شهریور ۱۴۰۵ – ۱۰:۱۶
یادداشت رسیده؛
تورم و کالبدشکافی یک پدیده برساخته از منظر اقتصاد سیاسی
حوزه/ چرا با وجود اجماع کارشناسان بر ضرورت مهار تورم، این پدیده همچنان به یکی از ویژگیهای پایدار اقتصاد ایران تبدیل شده است؟ بررسی چهار دهه گذشته نشان میدهد پاسخ را باید علاوه بر نقدینگی و سیاست پولی، در ساختارهای نهادی، رانتی و اقتصاد سیاسی جستوجو کرد.
خبرگزاری حوزه | مقدمه: تورم بهمثابه مسئلهای فراتر از اقتصاد: در ادبیات اقتصاد کلان، تورم به افزایش مستمر و عمومی سطح قیمتها تعریف میشود که با کاهش قدرت خرید پول همراه است. اما هنگامی که نرخ تورم در کشوری به مرز ۹۰ درصد میرسد، دیگر نمیتوان آن را صرفاً با ابزارهای متعارف سیاست پولی توضیح داد. تجربه تاریخی ایران نشان داده است که تورم از ابتدای حیات اقتصادی پس از انقلاب مطرح بوده، اما در دهههای ۱۳۹۰ و ۱۴۰۰ به سطحی رسیده که به هیچوجه قابل مقایسه با تجربههای پیشین نیست.
ابعاد تخریبی این پدیده فراتر از محاسبات اقتصادی است. تورم، سرمایهگذاری و تولید را نابود میکند، فقر را گسترش میدهد، توزیع درآمد را نابرابر میسازد و از همه مهمتر، مشروعیت نظام و حاکمیت را با چالش جدی مواجه میسازد. بر اساس برآوردهای وزارت رفاه، جمعیت زیر خط فقر غذایی از حدود ۱۸ میلیون نفر در سال ۱۳۹۶ به بیش از ۲۶ میلیون در سال ۱۳۹۸ و حدود ۳۲ میلیون نفر در سال ۱۴۰۰ رسیده است و این روند همچنان به واسطه تورم شدید در حال گسترش است.