ساعت ۹ صبح است در میدان ولیعصر تهران؛ جایی که روزهای عادی پر از شلوغی و هیاهوی مردم است، امروز حال و هوایی متفاوت دارد. در زیر این آرامش ظاهری، نبردی بیصدا جریان دارد؛ جنگی پنهان و فرسایشی که کمتر کسی از آن آگاه است، اما هر روز برای سلامت شهر و بهبود شرایط زیستی آن، مبارزهای سخت صورت میگیرد.
جوان آنلاین: در قلب پایتخت، جنگی بیصدا، اما جدی علیه موشهای شهری در جریان است؛ جانورانی که با جولان در کنار جویهای آب و درختان خیابانهای پرجنبوجوش، سلامت و آرامش شهروندان را تهدید میکنند. این نبرد که هر روز در میدان ولیعصر، انقلاب و نقاط مختلف تهران جریان دارد، ترکیبی از سمپاشی، سیمانریزی و بهسازی محیطزیست است که موفقیت آن بدون همکاری شهروندان و بهکارگیری فناوریهای نوین، ناممکن است.
ساعت ۹ صبح است در میدان ولیعصر تهران؛ جایی که روزهای عادی پر از شلوغی و هیاهوی مردم است، امروز حال و هوایی متفاوت دارد. در زیر این آرامش ظاهری، نبردی بیصدا جریان دارد؛ جنگی پنهان و فرسایشی که کمتر کسی از آن آگاه است، اما هر روز برای سلامت شهر و بهبود شرایط زیستی آن، مبارزهای سخت صورت میگیرد.
میدان ولیعصر، محلی که روزانه هزاران نفر از آن عبور میکنند، امروز تبدیل به محل فعالیت نیروهای خدمات شهری شده است. آنها با لباسهای محافظ و تجهیزات خاص، میان جویهای آب و کنار درختان مشغول کار هستند. در دستان برخی، سطلهای قرمز رنگ سم دیده میشود که گویی حکم مهمات این جنگ ناپیدا را دارند. این سطلها پر از مادهای سمی هستند که قرار است موشها را در این جنگ نابرابر شکست دهد.
نیروها با دقت لانههای موشها را سیمانریزی میکنند و با حضور سمپاشها، فضای میدان و خیابانهای اطراف را با سموم هدفمند میپوشانند؛ فعالیتهایی که شاید از چشم اکثر شهروندان پنهان مانده، اما برای پاکیزگی و حفظ بهداشت شهری، حیاتی هستند.
نخستین توقف: میدان ولیعصر
وقتی به میدان ولیعصر میرسیم، چشماندازی متفاوت از معمول میبینیم؛ کارکنان با دقت روی لانههای زیرزمینی موشها کار میکنند. این لانهها که در تاریکی زیر زمین و اطراف چمنها و جویهای آب گسترده شدهاند، هر روز توسط گروههای موشها حفاری و بازسازی میشوند. سیمانریزی این لانهها کاری ظریف و تخصصی است؛ نه تنها برای مسدود کردن مسیر بلکه به عنوان سد نهایی در برابر بازگشت این جانوران.
یکی از روشهای جدید و مؤثر در این زمینه استفاده از سیمانی است که با شیشه خرد شده ترکیب شدهاست. این ترکیب باعث میشود موشها نتوانند با دندانهای خود سیمان را بتراشند یا تخریب کنند. این سد شیشهای، همانند دیواری محکم عمل میکند که راه بازگشت را برای موشها میبندد.
حسین ظفری، رئیس خدمات شهری منطقه ۶، که در این عملیات حضور داشت، توضیح میدهد: «ما بهطور مستمر در حال بهروزرسانی روشهای مبارزه با موشها هستیم. سیمانهای شیشهخورده یکی از روشهایی است که بهتازگی برای جلوگیری از مهاجرت و لانهسازی مجدد موشها استفاده میشود».
همزمان با سیمانریزی، سمپاشها نیز مشغول پخش سمهای هدفمند در نقاط مختلف میدان و اطراف آن هستند. این سمها که در سطلهای قرمز رنگ نگهداری میشوند، نقش مهمی در کاهش جمعیت موشها ایفا میکنند. مادهای که نه تنها سریع موجب مرگ نمیشود، بلکه دستگاه گوارش موشها را به آرامی مسموم میکند تا روند مرگ تدریجی به شکلی کنترل شده پیش برود.
ظفری درباره این سمها میگوید: «سمهایی که ما استفاده میکنیم بسیار هدفمند هستند و هیچ خطری برای دیگرحیوانات، از جمله گربهها، ندارند».
روشهای سنتی در کنار تکنولوژی
در میان تجهیزات مدرن و سمهای پیشرفته، ردپایی از روشهای قدیمی هم دیده میشود. در برخی مناطق، کارکنان هنوز از طعمههای سمی سنتی استفاده میکنند که ترکیبی از خوراکهایی مانند سوسیس و کالباس با سم است. این طعمهها به شکل هوشمندانه در نقاطی که حرکت موشها بیشتر است، قرار داده میشوند.
یکی از کارکنان که مشغول کار با این طعمهها بود، گفت: «دربعضی جاها هنوز از سوسیس و کالباس سمی استفاده میکنیم. این طعمهها که ترکیبشده با سم هستند، در نقاط مشخصی قرار داده میشوند تا موشها راحتتر به دام بیفتند. بعضی وقتها این روش از خیلی از تکنولوژیهای جدید هم جواب بهتری میدهد.»
موشهای جولاندهنده در شهر
با وجود تمام تلاشها و عملیاتهای میدانی، تصویر موشها که بیپروا و جولاندهنده در گوشه و کنار شهر به چشم میخورد، زنگ خطری جدی است. در اطراف جویهای آب میدان ولیعصر و درختان تنومند آن، موشها آزادانه حرکت میکنند، از کنار سطلهای زباله رد میشوند و به دنبال غذا میگردند. آنها با سرعتی حیرتانگیز از سایهها عبور میکنند، از کوچهها و شکافهای دیوارها بالا میروند و در چمنها مخفی میشوند.
این صحنه، نشان میدهد که این جانوران کوچک و در عین حال مقاوم، هنوز هم به راحتی در محیط شهری جای دارند و هر روز برای بقا و گسترش خود میجنگند. دیدن این موجودات به شکل آزاد و گسترده در نقاط مختلف شهر، اهمیت استمرار و تقویت عملیات کنترل را گوشزد میکند.