به گزارش گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو، پویش برآیند ایران ذیل فصلنامه برآیند به تحلیل مسائل و ترسیم چشمانداز آینده ایران میپردازد. این پویش با انتشار یادداشتهای تحلیلی از اساتید و دانشآموختگان دانشگاه تهران به بررسی جامعه، اقتصاد و موقعیت سیاسی ایران در دوران جنگ پرداخته و در جهت ترسیم تصویری انتقادی از ایران آینده گام برمیدارد.
در ادامه یادداشت کیومرث اشتریان، استاد دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران با موضوع سیاست ایران در تنگه هرمز میخوانیم:
حاکمیت ملی ایران بر تنگه هرمز بلامنازع است، اما چگونه میتوان این حاکمیت را فعلیت بخشید تا بتوان بصورت پایدار و عملیاتی از آن بهره برد؟ این پرسشی است که نمیتوان پاسخ به آن را در «زمینه امنیتی» و «زمانه بحران» محدود کرد. تاکنون کمتر به تبلور عینی زمینه امنیتی توجه شدهاست. تنگه هرمز آنچنان مهم بود که برای ترامپ دستاوردی ساخت که تحصیل حاصل بود. او در پی خروج (موقت یا دایم) از این بحران خودساخته بود و در واقع خروج از جنگ را با هیچ معامله کرد!
تا پیش از این بسیاری از ما جسارت بهره برداری تنگه هرمز را نداشتیم اما حالا «بدیل تنگه هرمز به ابزاری استراتژیک برای ایران» دیگر فعلیت یافته است. اینک، اما از آن آستانه گذر کردهایم و گذر از این آستانه بزرگترین سرمایه امنیت ملی ایران است. از این پس ممکن است ایران یک پایگاه موشکی در تنگه هرمز ایجاد کند و با اولین تروری که اسرائیل در ایران انجام دهد یا هر گونه حملۀ دیگری که به ایران بشود ای را بصورت غیر مستقیم دریافت کند.
درآمد ما از تنگه هرمز نباید شکل باجگیری داشته باشد و باید درآمدزایی از اعمال قدرت خود را توجیه کنیم. نباید قدرت نرم برای اعمال هزینههای تامینی و حتی فشار و «اجبار نرم» برای دریافت خدمات گوناگون مرتبط (اعم از بیمه و …) را از نظر دور بداریم. این فشار حتما تبعیض آمیز، قدرت مدار و پنهان است و هر دولتی برای منافع ملی خود با ظرافت آن را اعمال میکند. شما در جهانی زندگی میکنید که رییس جمهور آمریکا غرق کردن ناو دنا و کشتن سرنشینانش را «فان» تلقی میکند و کسی هم ککش نمیگزد. به چنگ آوردن چنین امتیازاتی (مثلا امتیاز بیمه) یک مبارزه بر سر منافع بزرگ بینالمللی است که حتی به چالشی در روابط آمریکا و انگلیس بدل شدهاست.
کیومرث اشتریان، استاد دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران
منبع :خبرگزاری دانشجو