«فرونشست»؛ پدیدهای مخاطرهآمیز و در حال پیشروی در دشتهای اصفهان است که این روزها هشدار و اخطار در رابطه با آن بیشتر از هر زمان دیگری فزونی گرفته و به محلی برای بحث، چه در استان و چه در کشور، بدل شده است. این پدیده که محصول مرگ آبخوانهاست در سالهای اخیر شرایطی بحرانی را برای اصفهان بهوجود آورده است؛ بهطوری که فرونشست در حال حاضر به مرکز شهر رسیده و زیرساختهای شهری و سازههای مهمی همچون پل خواجو و میدان نقش جهان را تحت تأثیر قرار داده است. به گزارش «اصفهانزیبا» از 35 دشت و محدوده مطالعاتی در استان اصفهان، 27 دشت، ممنوعه اعلام شدند که از بین آنها 10 دشت، ممنوعه بحرانی هستند.
دشتهای ممنوعه استان اصفهان کوهپایه سگزی، اسفنداران، قمشه، مهرگرد، سمیرم، کمه، قبر کیخا، لنجانات، میمه، موته، گلپایگان، علویجه دهق، دق سرخ، کرون، چادگان، بوئین میاندشت، دامنه داران، چهل خانه و طرق ابیازن، جزو دشتهای ممنوعه و دشتهای کاشان، گلپایگان، نجف آباد، مهیار شمالی، مهیار جنوبی، دشت آسمان، اردستان، اصفهان برخوار، بادرود خالدآباد، مورچهخورت و دامنه داران جزو دشتهای ممنوعه بحرانی استان اصفهان هستند. هشت دشت غیرممنوعه استان نیز شامل بیاضه، چوپانان، گاوخونی، خورفرخی، انارک، بختیاری و جندق نائین است. در این میان، اما دشت برخوار اصفهان شاید یکی از بحرانیترین دشتهایی است که آبخوان آن به گفته مسئولان تنها تا سال ۱۴۰۹ بیشتر آب نخواهد داشت و به زودی از بین میرود؛ دشتی که زیرساختهای حیاتی و استراتژیکی همچون نیروگاه، پالایشگاه، ورزشگاه نقشجهان، فرودگاه، کریدور شمال به جنوب، شرق به غرب و همچنین آثار تاریخی بسیاری در آن قرار گرفته است.قبول کنیم یا نه، فرونشست، وضعیت اصفهان را بحرانی کرده و آژیر خطر را به صدا درآورده است؛ چرا که به گفته رضا اسلامی، مدیرکل سازمان زمینشناسی و اکتشافات معدنی اصفهان، اصفهان تنها شهری است که فرونشست به داخل مناطق مسکونی آن نیز نفوذ کرده است؛ درحالیکه در هیچ شهری جنس آبرفت و ضخامت آن مانند اصفهان نیست. راهکار اساسی برای مقابله با فرونشست چیست؟ آیا اقدامات لازم میتواند فرونشست را درمان کند؟ درصورت پیشروی فرونشست و بیتوجهی به آن، آینده اصفهان چه میشود؟ رضا شهبازی، مدیرکل دفتر مخاطرات زیستمحیطی و مهندسی سازمان زمینشناسی و اکتشافات معدنی کشور و عیسی ابراهیمی، عضو هیــئــتعــلمــی دانــشــگاه مــنــابــع طبیعی دانشگاه صنعتی اصفهان در گفتوگو با «اصفهانزیبا» ضمن اشاره به عوامل ایجاد پدیده فرونشست در اصفهان به مخاطرهها و راهکارهای جلوگیری از گسترش آن اشاره میکنند؛ راهکارهایی که مخرجمشترک همه آنها جاریشدن آب در زایندهرود و متعادل ساختن برداشت آب از سفرههای زیرزمینی است.
