اقتصاد۲۴ – در شرایطی که هزینههای درمان، مسافرت و بسیاری هزینههای دیگر برای بخش زیادی از مردم عادی سرسامآور و غیرقابل تأمین است، کارکنان این وزارتخانهها این خدمات حمایتی را تا سطح رایگانشدن خدمات از صندوقهایشان دریافت میکنند. بررسی بودجه بخش امور رفاه اجتماعی در لایحه ۱۴۰۰ نشان میدهد که یکسری پدیدهها یا واقعیتهای خطرناک در لایههایی از اسامی پنهان میشود. یکی از اتفاقات پرتکرار بودجه گسیل کمکهای حمایتی دولت به صندوقهای بازنشستگی کشوری و لشکری است که در لایحه بودجه ۱۴۰۰ بهتنهایی ۷۲ درصد از منابع بخش امور رفاه اجتماعی را به خود اختصاص میدهد.
عمده منابع حمایتی که تحت عنوان امور رفاه اجتماعی شناخته میشود، به گفته میکائیل عظیمی، پژوهشگر حوزه رفاه اجتماعی، اگرچه در ظاهر به گروههای آسیبپذیر تخصیص مییابد؛ اما در عمل با واقعیت دیگری مواجه میشویم.
به عقیده رئیس مؤسسه پژوهشی وابسته به صندوق بازنشستگی کشور، در وضع کنونی، ضرایب سیستم و پارامترهای سیستم حمایتی ما به ترتیبی چیده شده که دو گروه در جامعه یعنی کارمندان دولت و نیروهای مسلح درباره فعالان بخش خصوصی مزایای بیشتری از سیستم حمایتی نصیبشان میشود. حتی یک گروه بسیار کوچکتر که به طور مشخص کارمندان مجموعه وزارت نفت و بخشی از مدیران و کارکنان متوسط به بالای وزارت صنایع هستند، با تأسیس صندوقهای حمایتی اختصاصی خود توانستهاند از مزایای بیشتری بهرهمند شوند که همه اینها دلالتهای اقتصاد سیاسی جدی دارد.
میکائیل عظیمی براساس تحقیقی که مؤسسه پژوهشی وابسته به صندوق بازنشستگی کشور به ریاست خود او انجام داده است، در جلسه مؤسسه دین و اقتصاد با طرح این پرسش که در ایران مسئله رفاه اجتماعی به چه ترتیبی ارائه میشود؟ گفت: براساس استانداردهای بینالمللی یک سطح درآمد حداقلی میتوانیم تعریف و مشخص کنیم که مبلغ مزایا یا کمکها و خدماتی که داده میشود، چه نسبتی با حداقل دستمزد دارد و دوم اینکه گروههای مختلف جامعه پیش و پس از دریافت مزایا در کجای این خط حداقل درآمد قرار میگیرند. او افزود: به طور خلاصه در ایران امروز یک لایه بسیار حداقلی با عنوان یارانه نقدی داریم. اگر این ۴۵ هزار تومان را با حداقل دستمزد امسال که یکمیلیونو ۹۰۰ هزار تومان است، مقایسه کنیم، خواهیم دید که حدود ۲.۳ درصد از حداقل حقوق را شامل میشود؛ اما با وجود حداقلیبودن این عدد، شیوع و دامنه بسیار بزرگی را در کشور دارد و ما جزء معدود کشورهایی هستیم که چنین خدمات حمایتی را با این دربرگیری در نظر گرفتهایم. در کنار این یارانه حداقلی بخش بسیار کوچکی از جامعه ما تحت پوشش خدماتی هستند که ما از آن بهعنوان مساعدتهای اجتماعی نام میبریم. کمیته امداد، بهزیستی و بنیاد برکت آن را ارائه میدهند. دامنه این خدمات محدود است و ارقامی که تخصیص مییابد، نیز در سطحی کمتر از حداقل دستمزد است.
بیشتر بخوانید: کسری بودجه ۱۴۰۰ به ۳۲۰ هزار میلیارد تومان میرسد!