سینما از همان روزی که کارِ خود را در ایران آغاز کرد، درگیر مسئلهی سانسور و توقیف بوده است. در هر دوره با توجه به تغییرات سیاسی و اجتماعی، فیلمهایی گرفتار پیچیدگی شرایط شدند و آسیب دیدند. برخی نتوانستند رنگِ پرده را به خود ببیند و برخی با سانسورهای عجیب و غریب اکران شدند. این ماجرای امروز و دیروز هم نیست. فیلمی مثلِ «گوزنها» اثرِ کیمیایی به مدت یکسال توقیف بود و پس از سانسور و تغییر پایانبندی آن به اکران رسید. یا «دایره مینا» ساخته مهرجویی، به دلیل سیاهنمایی و پرداختن به مسئله خونهای آلوده، 4 سال در توقیف ماند. در سینمای بعد از انقلاب ماجرای توقیف و سانسور شکل پیچیدهتری به خود گرفت و فیلمهای بسیاری محکوم به توقیف شدند. تعدادی از این فیلمها به دلیلِ قرائت متفاوت با جریان رسمی از حوادث سیاسی توقیف شدند و برخی به خاطرِ نمایش موضوعاتی که با سلیقه سیاسی گروهی در جامعه همخوان نیست و برخی هم به مسائلی اشاره کرده اند که هنوز تابوست. فیلمهای اجتماعی نیز غالبا به این دلیل که انگِ سیاهنمایی میخورند از اکران بازماندهاند و برخی هم متهم به ضدیت با قوانین عرفی بودند.
به گزارش فیلم نیوز، انگار پس از اتفاقات سال 1401، گره توقیف آثار سینمایی کورتر شده. اما اینبار یک تفاوت اساسی با آثار توقیفی گذشته وجود دارد. در این چند سالِ اخیر، هر فیلمی که توقیف شده، به سرعت از طریق کانالهای قاچاق به دستِ مردم رسیده. گاهی هم شایبه این وجود دارد که برخی از عوامل این فیلمها خودشان نسخههای قاچاق را منتشر کردهاند. به هرحال این شکل از انتشار و نرسیدن به اکران رسمی، عوامل سازنده را متضرر میکند. ضرری که گاه باعث میشود که سازندگان مجبور شوند به سختی به راه خود در ساخت آثار هنری ادامه بدهند. هر چند تا همین حالا هم آثار فراوانی در زمانِ خود اکران نشدهاند که اگر میشدند، شاید سرنوشتِ کارگردان و بازیگرانِ آن تغییر میکرد. به هر حال، بسیاری از فیلمهای توقیفی، برای همیشه در توقیف ماندند و برخی نیز سالها بعد به نمایش درآمدند، بیآنکه اتفاقی خاص رخ دهد و هیچ زمینی به آسمان برسد. در این گزارش به فیلمهای توقیفی بازیگران پرداختهایم، با مروری کوتاه بر هر فیلم.