براساس آمار وزارت نیرو حدود ۲۰ تا ۲۵هزار مگاوات ناترازی برق در سال جاری اتفاق افتاده که جبران آن تنها با بهرهگیری از نیروگاههای حرارتی امکانپذیر نیست. واقعیت آن است که وزارت نیرو طی سالهای اخیر به هشدار کارشناسان درباره ضرورت نوسازی نیروگاهها، توسعه انرژیهای تجدیدپذیر و اصلاح الگوی مصرف بیتوجه بوده است
جوان آنلاین: ایران با داشتن حدود ۳۰۰روز آفتابی در سال و مناطق بادی مناسب، ظرفیت بالایی برای توسعه انرژی خورشیدی و بادی دارد. این شرایط اقلیمی میتواند ایران را به یکی از پیشرانهای منطقه در حوزه انرژیهای تجدیدپذیر تبدیل کند. توسعه تجدیدپذیرها که از پاییز سال گذشته در کشور آغاز شده، این روزها با پیشرفتهای خوبی روبهرو شده است، به طوری که به زودی ظرفیت موجود نیروگاههای تجدیدپذیر به حداقل ۷ هزار مگاوات میرسد. وزیر نیرو در مراسم بهرهبرداری از فاز نخست نیروگاه خورشیدی خراسانجنوبی وعده داد که از این پس پروژههای صنعت آب و برق به صورت هفتگی افتتاح میشود. هم اکنون امکان فروش انرژی خورشیدی در بورس فراهم شده است، ضمن اینکه مردم نیز میتوانند انرژی صرفهجویی شده را در بورس به صورت اوراق صرفهجویی مبادله کنند.
خاموشیهای زودهنگام در سال جاری که از اردیبهشت ماه آغاز شد، نشانه افزایش ناترازی برق در سال جاری بود. براساس آمار وزارت نیرو حدود ۲۰ تا ۲۵هزار مگاوات ناترازی برق در سال جاری اتفاق افتاده که جبران آن تنها با بهرهگیری از نیروگاههای حرارتی امکانپذیر نیست. واقعیت آن است که وزارت نیرو طی سالهای اخیر به هشدار کارشناسان درباره ضرورت نوسازی نیروگاهها، توسعه انرژیهای تجدیدپذیر و اصلاح الگوی مصرف بیتوجه بوده است. طرحهای کلان تولید برق با انرژی خورشیدی و بادی یا به بایگانی سپرده شدهاند یا در حد شعارهای زیبای تبلیغاتی باقی ماندهاند. از سوی دیگر، شبکه توزیع برق کشور همچنان فرسوده است. راندمان پایین نیروگاههای حرارتی- که گاه تا ۳۰درصد کمتر از استاندارد عمل میکنند- فشار مضاعفی بر شبکه وارد کرده است. پروژههای حیاتی در توسعه نیروگاههای سیکل ترکیبی، به دلیل نبود سرمایهگذاری خارجی و داخلی کافی یا متوقف شدهاند یا به کندی پیش میروند. در کنار این ضعفهای زیرساختی، نبود مدیریت مصرف در بخشهای حساس صنعتی و دولتی، اوضاع را بحرانیتر ساخته است. صنایع بزرگی که بدون رعایت سهمیهبندی برق فعالیت میکنند و اداراتی که همچنان در مصرف بیرویه برق پیشگامند، همه دست به دست هم دادهاند تا امروز، نتیجه این غفلتهای زنجیرهای، در تاریکی خانهها و صنایع دیده شود، از این رو از پاییز سال گذشته دولت توسعه نیروگاههای بادی و خورشیدی را در دستور کارخود قرار داد تا بخشی از ناترازیها در سال جاری جبران شود.
سهم تجدیدپذیرها در سبد انرژی کشور کم است
از سال۱۳۹۲ به تدریج فاصله میان تقاضای برق در زمان اوج و توان تأمینشده در زمان اوج بیشتر شد. این فاصله به مرور افزایش یافت تا جایی که در سال ۱۴۰۲ به ۱۲هزار مگاوات و سال گذشته به بیش از ۱۶هزار مگاوات ناترازی برق رسیدیم. این میزان ناترازی معادل تولید برق به اندازه ۱۶ نیروگاه اتمی بوشهر است. امسال نیز میزان ناترازی به ۲۰ تا ۲۵هزار مگاوات رسیده است. نکته قابل تأمل، وابستگی شدید صنعت برق به گاز است که موجب شده است همزمان با مشکل ناترازی گاز، ناترازی برق هم رقم بخورد و موضوع را پیچیدهتر کند، یعنی اگر بر فرض هم نیروگاه جدید ساخته شود، وقتی خوراک این نیروگاه تأمین نشود (کمبود گاز) در نتیجه امکان افزایش تولید فراهم نیست.