اقتصاد۲۴– اعتراضی که مدتها زیر پوستهی سختِ شرکتهای پیمانکاری نفت جریان داشت، اول تیرماه به سطح رسید؛ فضای مجازی به کمک کارگران آمد؛ کارگرانی که زیر سلطهی پیمانکاران و «دلالان نیروی انسانی» مجال نفس کشیدن و عرض اندام و یا چانهزنی متحدانه ندارند، توانستند صدای اعتراض همصدای خود را به گوش مخاطبان و فرادستان برسانند.کارگران پیمانکاری چه میخواهند:
اگر خواستههای کارگران پیمانکاری نفت را در سطوح مختلف ارزیابی کنیم، زیرساختیترین و اساسیترین مطالبه، «حذف کامل پیمانکاران یا واسطهها از صنعت سودآور نفت و گاز» است؛ خواستهای که یک کارگر روزمزد پتروشیمی چوار، کارگری که در بدترین ترکیب شغلی ممکن مجبور به کار کردن است (هم پیمانکاری است و هم روزمزد یعنی از دو طرف در محاصرهی بیحقوقی است) در یک جمله ساده، بسیار ساده، خلاصه میکند: «چرا منِ کارگر که بیش از هشت سال سابقه کار دارم باید همچنان پیمانکاری و روزمزد باشم در حالی که در همین صنعت نفت، آشنایان و بستگانِ خواص میآیند و بدون سابقه صندلیها را تصاحب میکنند و رسمی میشوند!»
پنج، ده یا بیست سال کار کردن به عنوان کارگر پیمانکاری یا حجمی، فاجعهای غیرقابل وصف است؛ تحرک اجتماعی یا طبقاتی کارگر پیمانکاری واقعاً در حد صفر است؛ هرچه تخصص و مهارت کسب کنی، نمیتوانی خود را از نردبان ترقی شغلی (نردبانی که اساساً وجود ندارد) بالا بکشی؛ کارگر پیمانکاری حق برخورداری از تشکل حتی همان تشکلهای رسمی قانون کار را ندارد (هرچه گشتیم، هیچ تشکلی به عنوان تشکل نمایندهی پیمانکاران در هیچ کدام از پالایشگاهها و پتروشیمیها نیافتیم)؛ کارگر پیمانکاری کمتر از نصف رسمیها و عموماً با تاخیر بسیار حقوق میگیرد (این وسط استدلال میکنند تقصیر پیمانکار است و به دولت ربطی ندارد!)؛ و در نهایت اینکه کارگر پیمانکاری، علیرغم ماهیت مستمر کارش، هیچ امیدی به آینده ندارد، امنیت شغلی در حد صفر….
در این شرایط است که گرچه کارگران پیمانکاری نفت، خواستههایی مانند بهبود دستمزد، بهبود ایمنی شغلی و حق برخورداری از دستمزد شایسته ۱۲ میلیون تومانی و برابر با خط فقر را به درستی طرح میکنند، اما تا پیمانکاران آنهم پیمانکاران لایه لایه و سلسه مراتبی در همهی صنایع پرسود و نهادهای دولتی حضور دارند، نمیتوان به تامین آیندهی کارگران امیدوار بود.
با این اوصاف، کارگران پیمانکاری نفت در بیانیهای به مناسبت اعتراضات اخیر، خواستههای برحق خود را علنی کرده و در بخشی از آن نوشتهاند:
« قوانین بردهوار مناطق ویژه اقتصادی که حصاری بین ما و بخش های دیگر کارگری در سطح جامعه است و بر اساس آن کارفرمایان دستشان برای هرگونه تعرضی به زندگی و معیشت ما باز گذاشته شده است، باید فورا لغو شوند.
ما خواستار ایمن شدن محیط کارمان هستیم. محیطهای کار ما مثل یک بمب انفجاری است و حریقهای مهیب، سقوط از ارتفاع، آلودگی های صوتی در اثر انفجار مواد نفتی، استشمام مواد سمی و شیمیایی در کنار غیر استاندار بودن وضع بهداشت و درمانگاهها، دارد هر روز از ما قرمانی میگیرد و سبب صدمات جانی و روحی بسیاری به کارگران شده است.»