به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، این روزها در مطبوعات، محافل سیاسی و اندیشکدههای ترکیه، همچنان درباره برگزاری اجلاس سران ناتو در آنکارا اظهارنظرهای متعددی صورت میگیرد.
بنابر روایت تسنیم، تحلیلگران طرفدار دولت اردوغان معتقدند که برگزاری این اجلاس بسیار موفقیتآمیز بوده و برای ترکیه، اعتبار بینالمللی ایجاد کرده است. ولی منتقدین میگویند: ظرفیت سازمانی و تشریفاتی برای برگزاری اجلاس، لزوماً اعتبار چندانی برای یک کشور ایجاد نمیکند و آن چه اهمیت دارد، خلق ظرفیتهای نوین و مزیتهای جدید است.
رجب طیب اردوغان رئیس جمهور ترکیه، بارها تاکید کرده که رشد صنایع دفاعی ترکیه و برجسته شدن نقش ارتش این کشور در حفظ امنیت اروپا و ناتو، شایان تحسین و افتخار است.
اما منتقدین دیدگاه دیگری دارند و میگویند: اگر ترکیه یک ربع قرن پس از آغاز زمامداری حزب عدالت و توسعه هنوز هم به طور مداوم از ظرفیت نظامی و موقعیت جغرافیایی خود حرف میزند، چنین چیزی نشان دهنده ضعف است و این نظریه را اثبات میکند که دولت برآمده از حزب عدالت و توسعه نتوانسته ظرفیت و مزیت جدیدی خلق کند.
برخی از دیگر تحلیلگران ترکیه بر این باورند که ترکیه برای ارتقای نقش و موقعیت خود به عنوان یک قدرت متوسط، باید خلق مزیت و خلق ظرفیت را در این مسیرها دنبال کند: پویایی اقتصادی و توانمندی مالی، نوآوری تکنولوژیکی، نفوذ مالی، جاذبه فرهنگی، کارگزاری دیپلماتیک، رهبری نهادی و برتری علمی.
کما این که موسسه بروکینگز در بیان محدودیتهای ساختاری ترکیه در گزارشی به این اشاره کرده که اهمیت ترکیه در درجه اول از توانایی آن در مدیریت بیثباتی منطقهای و موقعیت ژئوپلیتیکی ناشی میشود، نه از نفوذ اقتصادی گسترده.
در همین حال، موسسه خاورمیانه ترکیه را به عنوان کشوری توصیف میکند که همزمان خود را به عنوان متحد ناتو، واسطه منطقهای، تأمینکننده تسلیحات و بازیگر دیپلماتیک مستقل معرفی میکند.
با این حال، نقطه اتکای این کشور، نه یک اقتصاد پیشرفته، بلکه مزایای نظامی و جغرافیایی است. به قول خانم ملیحه بنلی آلتون ایشیک محقق و تحلیلگر، ترکیه در مقام یک «قدرت متوسط اصلاحشده» با ترکیبی از فعالیت نظامی، دیپلماسی منطقهای و استقلال استراتژیک به دنبال افزایش نفوذ است و نه با هژمونی اقتصادی.
۲۱۹