۱۴۰۳/۰۴/۱۲ ۱۱:۵۱
پرسش:
میگویند جرم یزید خطاهایی مثل شرب خمر و سگ بازی و شطرنج و… منکرات اینچنینی بود، آیا او انسانهایی را کشته بود که امام حسین علیهالسلام بخواهد علیه او قیام کند؟
پاسخ:
یزید بن معاویه بن ابی سفیان، دومین خلیفه اموی بود که در سال ۶۰ هجری پس از مرگ پدرش معاویه به خلافت رسید و 3 سال حکومت نمود. یزید از جهت شخصیتی هیچ اعتنایی به احکام اسلامی نداشت و نخستین کسی بود که بهصورت موروثی خلیفه شد. امام حسین علیهالسلام در همان ابتدا با خلافت یزید مخالف بودند و اعتقاد داشتند که با خلافت یزید از اسلام هیچ اثری باقی نمیماند؛ لذا با یک حرکت اعتراضی علیه حکومت او قیام نمودند که منجر به شهادت ایشان و یارانشان در عاشورای سال 61 ق، گردید.
در بیان علت قیام امام حسین علیهالسلام باید دانست که امام علیهالسلام از همان ابتدا با خلافت یزید مخالفت داشتند؛ نه بدین معنا که او در دوران حکومتش اقدامی انجام داده باشد و امام علیهالسلام بخواهند با قیامشان رفتار او را محکوم کنند؛ بنابراین برای روشن شدن علت مخالفت امام حسین علیهالسلام با خلافت یزید، لازم است رفتارهای یزید و وضعیت مسلمین تبیین شود.
شخصیت یزید بن معاای شدیداللحن پس از محکوم کردن معاویه نوشتند: «تو جوانکى شرابخوار و سگباز را (اشاره به یزید) به ولایتعهدی خود رساندى. با این کار، خودت را خوار کرده و دینت را نابود ساخته و مردم را تباه کردهای! والسلام».(13)
نتیجه:
یزید بن معاویه شخصی بود که با رفتارهایی چون شرابخواری، سگ بازی، بیاعتنا به احکام شرعی، هیچگونه صلاحیتی برای تصدی خلافت پیامبر صلیالله علیه و آله را نداشت. همچنین طبق عهدی که در صلحنامهی میان امام حسن علیهالسلام و معاویه بسته شده بودند، معاویه حق جانشینی برای خود نداشت و خلافت حق خود سید الشهداء علیهالسلام بود؛ بنابراین لازم نبود، یزید جنایتی چون قتل و غارت انجام دهد تا منجر به قیام ایشان شود؛ همینکه او بر مسندی نشسته که هیچگونه مشروعیت برایش ندارد و با خلافتش دین مردم را به تباهی میکشاند؛ مهمترین دلیل بود تا امام حسین علیهالسلام سکوت نکنند و علیه او دست به قیام بزنند.
جهت مطالعهی بیشتر:
1- دانشنامهی امام حسین علیهالسلام، به کوشش جمعی از محققان زیر نظر مرحوم آیه الله ریشهری.