توافق جامع ایران و روسیه ضرورتاً به معنی صفآرایی و تمایل به تقابل با امریکا نیست. بلکه هدف اصلیتر آن استفاده از ظرفیتهای بسیار استفاده نشده در روابط از یک سو و تلاش برای تعریف مکانیسمهای نظم دهنده در منطقه از سوی دیگر برای ایجاد نظم، ثبات، منافع و روابط پایدارتر است.
جوان آنلاین: علیرضا نوری، استاد دانشگاه شهید بهشتی در نوشتاری که «اندیشکده والدای» آن را منتشر کرده به بررسی رابطه جمهوری اسلامی ایران و فدراسیون روسیه و تحلیل «معاهده مشارکت جامع راهبردی» که اخیرا میان دو کشور به روزرسانی شده، پرداختهاست:
به گزارش ایرنا، بسیاری از تحلیلگران پیشران اصلی “توافقنامه همکاری راهبردی” ایران و روسیه را مخالفت با امریکا میدانند و این توافقنامه را نوعی جبهه گیری در مقابل امریکا و غرب تعبیر میکنند. بدون شک میتوان با این ایده موافق بود که فشارهای تهاجمی امریکا بر دو کشور بهعنوان عاملی «اجبارآمیز» در گرایش آنها به توافقنامه جامع راهبردی تأثیر زیادی داشته است. اما امریکا تنها پیشران این توافقنامه نیست.
پیشران مهم دیگری نیز به عنوان عاملی “انتخابی” در امضاء توافقنامه دخیل است که در تحلیلها کمتر به آن توجه میشود. این پیشران دوم، تغییرات در نظام بین الملل به ویژه گذار به نظمهای جدید منطقهای و بین المللی و تلاش تهران و مسکو برای انطباق فعال و مبتکرانه با این تحول است.
در مورد پیشران اول یعنی فشار سیستمی از ناحیه امریکا باید اشاره کرد که واشنگتن طی سالهای اخیر راهبرد مهار تهاجمی را با ماهیت مشترک علیه نیروهای تجدید نظر طلب از جمله ایران و روسیه در دستور قرار داده است. این فشار در موضوعات و حوزههای مختلف به کار گرفته شده و هدف آن تثبیت برتری امریکا و در مقابل تبدیل ایران و روسیه به بازیگران تابعی است که سیاستهای امریکا را بدون چالش بپذیرند.