اقتصاد۲۴- بیستم آبان سال جاری بود که معاون بهداشت وزارت بهداشت از آغاز بررسیها درباره میزان شیوع HPV در کشور خبر داد و گفت: ما به دنبال آگاهی از آمار واقعی هستیم و اگر شیوع بالایی داشته باشد، مداخلات لازم را انجام میدهیم. با این حال به نظر میرسد آمار ابتلا به این ویروس محرمانه باشد چراکه هیچ گزارش رسمی و متقنی از سوی وزارت بهداشت منتشر نشده است. از طرفی فضای مجازی این روزها صحنهای از تکثیر ادعاهای نگرانکننده و حساس است؛ افزایش چشمگیر ابتلا به ویروس HPV در تهران، آن هم با آمارهایی عجیب! برخی مدعیاند در مراکز خاص، از هر ۱۰ آزمایش، ۵ مورد مثبت است. پای صحبت کاربران که بنشینی، دو درخواست تکرار میشود: «واکسن بزنید!» و «آمار واقعی کجاست؟»
این ویروس، بیسروصدا دارد بازی مرموزی با آمار سلامت شروع میکند. زنان، قربانیان اصلی این بازیاند؛ گروهی که عوارض HPV برایشان میتواند از یک جنجال ساده پوستی تا فاجعه سرطان پیش برود. اما وزارت بهداشت ترجیح داده به جای انتشار دادههای شفاف، با «مطالعه» و «بررسی» زمان بخرد. پشت ویترین داروخانهها هم ماجرا جالب است؛ تقاضا برای واکسن آنقدر بالا رفته که موجودیها در چشم به هم زدنی تمام میشود. هر داروخانه فقط برای ۲ نفر واکسن دارد! سه دُز لازم است؟ پس باید سریع باشی؛ قبل از اینکه نفر بعدی بیاید و سهمیهات را ببرد. سوال اینجاست: این موج خاموش ابتلا تا کی زیر پوست شهر حرکت خواهد کرد؟ سکوت مسئولان چه هزینهای برای سلامت عمومی خواهد داشت؟ به نظر میرسد سیستم سلامت دارد با واکسنهای محدود و آمارهای محرمانه، ماراتنی خطرناک را تجربه میکند!
امروز اما، خلاء اطلاعات در کشور و کتمان بیماریهای مقاربتی در ایران سبب ناآگاهی از یک فاجعه پنهان شده است. در سایه نبود سیستم ثبت سرطانِ دقیق و شفاف، ایران دارد بازی مرگباری با اعداد را تجربه میکند. برای مثال، آمار رسمی سرطان دهانه رحم در کشور به شکل عجیبی «پایینتر از استاندارد جهانی» نشان داده میشود؛ گویی این بیماری تصمیم گرفته از مرزهای ایران عبور نکند! اما واقعیت چیست؟ در جهانی که هر ۱۲۰ ثانیه یک زن قربانی این سرطان میشود، سکوت آمارهای داخلی بیشتر شبیه یک فریب آماری است تا واقعیت. کارشناسان هشدار میدهند: «این رقمهای به ظاهر کم، نه نشانه ایمنی، که اثری از یک سیستم ناکارآمد ثبت بیماری هستند.» در حالی که دنیا بر اساس دادههای دقیق، واکسیناسیون گسترده HPV را پیش میبرد، ایران با تکیه بر همین آمارِ مخدوش، نیاز به پیشگیری را انکار میکند. اما منطق علم میگوید: «واکسن فقط مانع سرطان نیست؛ سلاحی است علیه عفونتها، زگیلها و بار مالی سنگین درمان در آینده!»
طبق دادههای خبرآنلاین، شیوع HPV در زنان ایرانی ۲۳ درصد است. بیشترین و کمترین شیوع HPV در استانهای تهران و اصفهان با ۹۷ درصد و ۲.۲ درصد مشاهده میشود. همچنین بر اساس آخرین مطالعات انجامشده بر روی زنان سالم ایرانی و زنان مبتلا به سرطان دهانه رحم، شیوع عفونت HPV به ترتیب ۹.۴ درصد و ۷۷.۴ درصد بود.
طبق نتایج، ژنوتیپ غالب در هر دو گروه HPV-۱۶ بود. این یافتهها زنگ خطری است که بر لزوم ارائه برنامههای آموزشی در دبیرستانها و واکسیناسیون مناسب در کشور تأکید میکند.
این ویروس هزارچهره با بیش از ۱۰۰ نوع مثل یک جاسوس حرفهای عمل میکند؛ از تماس پوستی ساده تا رابطه جنسی، راه نفوذش باز است. دنیا پذیرفته که HPV بخشی از زندگی جنسی مدرن است، اما ایران ترجیح میدهد با کتمان حقایق، طلسم «عفونتهای مقاربتی» را نشکند. سوال کلیدی: آیا وقت آن نرسیده به جای پاک کردن صورت مسئله، آینه آمارها را تمیز کنیم؟ واکسیناسیون HPV نه یک انتخاب، که ضرورتی فوری است. حتی اگر سیستم ثبت سرطانمان ترجیح دهد چشمهایش را به روی واقعیت ببندد.