پس از ماهها سکوت، تأخیر و مقاومت، بانک مرکزی بالاخره آمار حبسشده تورم را آزاد کرد؛ اتفاقی که عملاً نقطه پایان یکی از طولانیترین دورههای بیاطلاعی رسمی از تحولات تورمی در اقتصاد ایران به شمار میرود. ۳۲ ماه، زمان کمی نیست؛ در سه سال اخیر انتقاد رسانهها، تذکرات کارشناسان، و حتی گلایه چهرههایی مانند عبدالناصر همتی که مدتی کوتاه در قامت وزیر اقتصاد دولت مشغول بود؛ هیچکدام نتوانست بانک مرکزی را به انتشار این دادهها وادار کند. اما حالا، با یک تصمیم ناگهانی، انبوهی از دادههای انباشته از کشوی اداره آمار بیرون آمده و بهروزرسانی شده است.
به گزارش سرویس اقتصادی تابناک؛ در مطالب تحلیلی پیشین، تابناک بارها نسبت به این رویه (عدم انتشار آمار) هشدار داده بود؛ چراکه آمار تورم، نه یک داده تشریفاتی بلکه زیرساخت تصمیمگیری در هر اقتصاد مدرن است. فعالان اقتصادی بدون اطلاع شفاف از روند قیمتها، قادر به پیشبینی و برنامهریزی نیستند و خانوارها نیز در غیاب داده معتبر، ناچار به اتکا بر انتظارات تورمی غیررسمی میشوند؛ امری که خود به تشدید تورم دامن میزند.
در آخرین گزارش انتقادی تابناک در ۲۹ آبان امسال نیز علاوه بر مسئله حبس آمار تورم، موضوعاتی مانند عدم انتشار وضعیت وام کارکنان بانک مرکزی مورد مردم گذاشته است. برای سال جاری نیز مسیر تورم صعودی است: از ۳۴.۶ درصد در فروردینماه به ۴۱ درصد در آبان رسیده است. این تغییر جهت، بیش از هر چیز ناشی از دو عامل است: رشد نرخ ارز و افزایش نقدینگی؛ دو متغیری که مدیریت آن مستقیماً در حوزه مسئولیت بانک مرکزی قرار دارد.
از این منظر، انتشار ۳۲ ماه داده انباشته اگرچه گامی مهم در مسیر شفافیت است، اما به معنای اصلاح ریشهای حکمرانی آماری نیست. مسئله اصلی، شکلگیری یک الگوی پایدار در انتشار بهموقع دادههایی همچون تورم، نقدینگی و پایه پولی، هماهنگی میان نهادهای آماری، و پیوند روشن میان دادههای منتشرشده و اقدامات سیاستی است.