در حاشیه یک مراسم؛
وقتی کتاب در یک تشییع غایب میشود
یک تصویر ساده از کتاب، معرفی چند اثر مهم، بازسازی لحظههای مطالعه یا نمایش ارتباط رهبر شهید با نویسندگان و اهالی فرهنگ، میتوانست تصویری کاملتر از ایشان در مراسم تشییع ارائه دهد. این در حالی است که خود رهبران فکری و سیاسی معمولاً اهمیت کتاب و روایت مکتوب را بهخوبی درک کردهاند.
سرویس میهن و مقاومت خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا): از حدود یک ماه پیش، زمزمههای برگزاری مراسم تشییع رهبر شهید در دهه دوم محرم به گوش میرسید. همین فاصله زمانی نشان میداد که برگزارکنندگان فرصت کافی برای برنامهریزی، طراحی و اجرای یک روایت فرهنگی در کنار مراسم تشییع در اختیار دارند. طبیعی بود که چنین رویدادی تنها به مدیریت جمعیت، تأمین امنیت و فضاسازی شهری محدود نشود، بلکه برای معرفی ابعاد مختلف شخصیت رهبر شهید نیز پیوست فرهنگی مشخصی در نظر گرفته شود.
در روزهای منتهی به مراسم، تهران رنگ و بوی دیگری به خود گرفت. تصاویر بزرگ رهبر شهید، پرچمها، دیوارنگارهها، سازههای شهری، المانهای عاشورایی و نمادهای مقاومت در خیابانها، میدانها و مسیرهای تشییع نصب شد. این فضاسازی، شکوه مراسم را دوچندان میکرد و بخش مهمی از هویت سیاسی و انقلابی رهبر شهید را به تصویر میکشید. اما مراسمهای ملی تنها آیین بدرقه یک شخصیت نیستند؛ آنها حافظه جمعی یک ملت را شکل میدهند. آنچه در این روزها در معرض دید میلیونها نفر قرار میگیرد، به مرور به روایت رسمی از آن شخصیت تبدیل میشود. از همین منظر، انتخاب تصاویر و المانهای شهری تنها یک تصمیم گرافیکی نیست؛ بلکه انتخاب این است که نسل امروز و فردا، یک شخصیت را با کدام ویژگیها به خاطر بسپارند.