
به گزارش خبرنگار فرهنگی تابناک، پس از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۴۲ آمریکا به وسیله ۱۰ نفر از مستشاران خود به سرپرستی سرهنگ یاتسویچ رئیس شعبه سیای سفارت آمریکا در ایران، سازمان اطلاعات و امنیت کشور (ساواک) را بنیان گذاشت. تاسیس اینسازمان طبق قانون سال ۱۳۳۵ بدون هیچمخالفت جدی به تصویب مجلس شورای ملی رسید. ارتشبد حسین فردوست گفته وظیفه اینسازمان تلفیقی از وظایف FBI و CIA بود؛ به اینترتیب که ادارات کل سوم و هشتم وظایف FBI و ادارات کل دوم و هفتم وظایف CIA را انجام میدادند. بهطور کلی دو اداره دوم و هفتم را سازمان اطلاعات خارجی و ادارات سوم، چهارم و هشتم را سازمان ضد اطلاعات مینامیدند. پنج اداره کل دیگر (یکم، پنجم، ششم، نهم و دهم) هم نقش تدارکاتی و پشتیبانی اینسازمان را به عهده داشتند.
ساواک سال ۱۳۳۶ با یکصفحه قانون و یکدنیا اختیارات با ریاست تیمور بختیار پا به عرصه وجود داشت و با شروع کارش، در تمام وزارتخانههای آنزمان، حداقل یک افسر ساواک بهعنوان منشی مستقر بود. ساواک تحت پوشش برنامههای بهاصطلاح اجتماعی از قبیل سپاه دانش، سپاه بهداشت، سپاه عمران و خانههای اصناف، در جریان ریزترین اطلاعات قرار مشاه از لفظ «جلاد خائن» استفاده کرده است. طبق روایت تهرانی، نسخه اول بولتن برای مطالعه شاه بود که طبق سلسلهمراتب اداری سجدهای، ثابتی و نعمتالله نصیری هم آن را میخواندند. تهرانی میگوید «برای آنکه شاه خائن هم بداند دستوراتش در مورد شکنجه رعایت میشود، معمولاً در بولتنها اینگونه نوشته میشد، سرانجام متهم پس از مقاومت سرسختانه اعتراف کرد.»
در ساواک معمول بود پرونده متهمان در بازجویی بسته میشد و مقدار محکومیتی که باید برای آنان در نظر گرفته میشد، توسط بازجو به قاضی پرونده منتقل میشد. ذیر اکثر برگههای فرجامخواهی هم اینجمله نوشته میشد: «از شرف عرض شاهانه گذشت. با فرجامخواهی موافقت نفرمودند.»
ادامه دارد…
