اقتصاد۲۴- طرح فروش ایران خودرو برای متقاضیان عادی، سرانجام پس از گذشت یک سال و نیم از اولین دوره فروش در سامانه یکپارچه، هفته پیش آغاز شد و قرار است قرعهکشی آن در هفته آینده انجام شود. این طرح که یکی از بزرگترین طرحهای فروش خودرو پس از مرحله دوم سامانه یکپارچه به شمار میرود، ایرادهایی داشت و این نشان میدهد با گذشت بیش از پنج سال از رشد قیمتها در بازار خودرو، هنوز دولت نتوانسته این بازار را ساماندهی کند.
بعد از رشد قیمتها در بازار خودرو و افزایش اختلاف نرخ درِ کارخانه و بازار خصوصاً در خودروهای داخلی، دولت اجازه افزایش ناگهانی نرخهای درِ کارخانه را به خودروسازان نداد و همین عامل باعث شد علاوه بر زیانده شدن این شرکتها، دلالان خودرو در رویای کسب سودهای چندصد میلیون تومانی، وارد این بازار شوند.
از همان ابتدا که تعداد متقاضیان خودرو جهش سرسامآوری نسبت به تعداد خودروهای تولیدشده پیدا کرد، طرحها و قوانین متفاوتی برای فروش خودرو راهاندازی شد. بلافاصله پس از رشد قیمتهای چند ۱۰ میلیون تومانی خودرو در بازار که از سال ۱۳۹۷ صورت گرفت، خودروسازان طرح فروش فوری با تحویل ۳۰ روزه را غیرفعال کردند و در مواردی محدود، مازاد تولید خود را به صورت پیشفروشهایی با موعد تحویل یکساله یا بیشتر و با قیمت غیرقطعی انجام میدادند.
پس از گذشت چند ماه، قرعهکشی با قوانینی از جمله شرط داشتن گواهینامه، نداشتن پلاک فعال، ماندن سند خودرو در رهن شرکت سازنده به مدت یک سال و… انجام میگرفت و متقاضیان باید در یک ماراتن ثبتنام، اقدام به خرید خودرو از شرکت مربوطه میکردند. این طرح به قدری ناموفق بود که متقاضیان واقعی خودرو به هیچ عنوان توان ثبتنام سریع را نداشتند و خودروهای عرضهشده غالباً نصیب دلالان بازار میشد.