تنهایی طولانی فرصت یادگیری مهارتهای اجتماعی، همدلی و شناخت احساسات را محدود می کند. کودکانی که بیشتر تنها هستند، در آینده ممکن است با اضطراب، کاهش اعتماد به نفس و مشکلات ارتباطی مواجه شوند.
به گزارش عصرتبریز، قمر طالبی: در سالهای اخیر، تصویر خانواده ایرانی آرام آرام تغییر کرده است. صبح ها پدر و مادرها با عجله از خانه بیرون می روند و شبها خسته و بی رمق دوباره وارد خانه می شوند. کودکانی که در طول روز یا در سکوت خانه اند یا با موبایل، تلویزیون و دنیای بی پایان انیمیشن ها سرگرم می شوند. نسلی که تنهایی را پیش از بازی تجربه می کند و صفحه نمایش را بیشتر از آغوش والدین می شناسد.
این تصویر برای بسیاری از خانواده ها آشناست، اما اکنون به یک مسئله اجتماعی گسترده تبدیل شده است. فشار اقتصادی، تورم سنگین و نیاز روزافزون خانواده ها به دو درآمد باعث شده والدین ساعتهای طولانی مشغول کار باشند. آنها دیگر فرصت یا انرژی کافی برای برقراری ارتباط عاطفی مستمر با فرزندان خود ندارند. جامعه شناسان و روانشناسان کودک این وضعیت را فرسودگی والدگری می نامند؛ وضعیتی که می تواند هم سلامت والدین و هم رشد عاطفی و روانی کودک را تحت تاثیر قرار دهد.
روایت والدین شاغل
مریم، مادر ۳۵ ساله و کارمند، روز خود را این گونه توصیف می کند: «صبح ساعت ۶ از خواب بلند می شوم، بچه ها را آماده می کنم و سریع به محل کار می روم. روزم پر از تماسها و جلسه های کاری است. وقتی شب بر می گردم، تنها چیزی که می خواهم، کمی استراحت کوتاه است. گاهی حتی حوصله پرسیدن حال بچه هایم را ندارم.»
همسرش علی، راننده تاکسی اینترنتی تجربه مشابهی دارد: «کل روز پشت فرمان هستم و انرژی زیادی صرف می کنم تا هزینه های خانواده را تأمین کنم. وقتی به خانه می رسم، بچه ها اغلب با موبایل یا تلویزیون سرگرم هستند و حس می کنم فاصله ای بین ما شکل گرفته است.»
این روایتها نشان می دهد که حتی والدینی که عشق و علاقه زیادی به فرزندانشان دارند، در شرایط امروز فرصت و انرژی کافی برای همراهی واقعی کودک را ندارند.
زهرا، مادر دو فرزند و معلم مدرسه نیز می گوید: «گاهی وقتی از سر کار بر می گردم، فرزند کوچکم با اشک به سراغم می آید چون تمام روز تنها بوده و چشم انتظار من بوده است. سعی می کنم حتی نیم ساعت با کیفیت را به بازی و گفتگو اختصاص دهم. همین زمان کوتاه، رابطه ما را تقویت می کند.»
فرسودگی والدگری و اثر آن بر کودک
برای بررسی این مسئله سراغ دکتر سیده مریم موسوی، روانشناس کودک و نوجوان رفتیم و با او به گفتگو نشستیم.
او در این باره توضیح می دهد: «وقتی والدین ساعتهای طولانی کار می کنند و خسته به خانه می آیند، برقراری ارتباط عاطفی واقعی با کودک دشوار می شود. و حتی اگر در خانه حضور داشته باشند، خستگی روانی و جسمی مانع تعامل عمیق با کودک می شود.»
او ادامه می دهد: «وقتی والدین نتوانند همراهی عاطفی داشته باشند، کودک به دنبال منابع جایگزین می رود؛ اغلب این منابع موبایل، تلویزیون یا بازیهای دیجیتال هستند. این ابزارها سرگرمی موقت فراهم می کنند اما هیچ کدام از این منابع، جای محبت واقعی والدین را پر نمی کنند.»