محمدرضا قاسمی: هوش مصنوعی در الگوریتمهای پیشرفته در سیستمهای شناسایی و راداری، هدایت موشک، تحلیل اطلاعات میدانی تولید پهپادهای خودمختار، جنگ روانی، عملیات سایبری و حتی در فرآیند تصمیمگیری فرماندهان نظامی بهکار گرفته میشود
جوان آنلاین: ۱۲ روز ایستادگی، ۱۲ روز پاسخ هوشمندانه به تهاجم، ۱۲ روز تجربه میدانی همگرایی اراده ملی با فناوری بومی؛ پیروزی ایران در جنگ تحمیلی با رژیم صهیونیستی را رقم زد. در دل این تجربه تاریخی، اما میتوان آینده نبردهای جهانی را با شفافیت بیشتری دید. جایی که جغرافیای جنگ از خاک و خون به داده و الگوریتم منتقل میشود و سامانههای هوشمند، تصمیمسازهای خط مقدم میشوند. بدون شک دیگر نمیتوان از هوش مصنوعی با عنوان «فناوری آینده» نام برد، زیرا اکنون در میدان حضور دارد، در تصمیمگیری فرماندهان مشارکت میکند، عملیاتهای سایبری را بهپیش میبرد و حتی در جنگهای روانی اثرگذار است. آنچه دیروز در اتاقهای تحقیقاتی دانشگاهها متولد شد، امروز در سامانههای راداری، شبیهسازهای نبرد، پهپادهای خودران و دفاع سایبری بهکار گرفته شده و فردا در تعیین معادلات قدرت جهانی، نقشآفرینی میکند. به همین منظور «جوان» در گفتوگو با محمدرضا قاسمی، دبیر ستاد راهبری فناوریهای هوشمند حوزههای علمیه، نقش فزاینده هوش مصنوعی در تصمیمسازی نظامی، سامانههای تهاجمی و دفاعی و همچنین ظرفیتهای داخلی کشور برای توسعه این فناوری را مورد بررسی قرار دادهاست.
آیا هوش مصنوعی به سلاح نهایی قرن ۲۱ تبدیل شدهاست؟ چگونه کشورها برای این نبرد دیجیتال آماده میشوند؟
هوش مصنوعی یک ابزار است و همچون سایر ابزارها، توانمندیهای رفتاری انسان را تقویت و ارتقا میدهد. تصور کنید زمانی برای حمله به دشمن از پرتاب سنگ استفاده میشد؛ بعدها ابزارهایی مانند منجنیق ساخته شد که همان عملکرد را با قدرت و دامنه بسیار بیشتر انجام میدادند. هوش مصنوعی نیز چنین نقشی دارد، با این تفاوت که تواناییهایی همچون یادگیری، تحلیل داده، تصمیمگیری و یافتن راهحل برای مسائل را تقلید و پیادهسازی میکند. طبیعتاً این ابزار میتواند وارد عرصه جنگ و قدرت انسان در طراحی و تولید راهحلهای نظامی را به طور چشمگیری افزایش دهد.
در سالهای اخیر، قابلیتهای هوش مصنوعی آن را به یکی از مؤلفههای حیاتی در جنگهای مدرن تبدیل کردهاست. هوش مصنوعی در الگوریتمهای پیشرفته در سیستمهای شناسایی و راداری، هدایت موشک، تحلیل اطلاعات میدانی، تولید پهپادهای خودمختار، جنگ روانی، عملیات سایبری، و حتی در فرآیند تصمیمگیری فرماندهان نظامی بهکار گرفته میشود.