اقتصاد۲۴- میرا قربانی فر
دو خبر پیاپی در روزهای اخیر بار دیگر توجه مضاعفی از سمت جامعه و کارشناسان اقتصادی را نسبت به مساله روابط اقتصادی ایران و فروش نفت و گاز کشور برانگیخت.
خبر اول را بلومبرگ داده بود و در گزارشی با استناد به دادههای شرکتهای کشتیرانی گزارش کرد که ایران برای ماه آینده، هر بشکه نفت را ۱۲ دلار کمتر از نفت شاخص برنت به چین تحویل میدهد، در حالی که روسیه برای نفت شاخص اورال خود که بسیار شبیه به نوع نفت تولیدی ایران است، بیشتر از ۱۰ دلار تخفیف نمیدهد.
خبر دوم نیز توسط میدل ایست آی منتشر شد که مقامات عراقی به این رسانه گفته بودند طرفهای ایرانی به ازای هر میلیون دلاری که تبدیل میکنند، حدود ۴۰ درصد میپردازند، پولی که نصیب دلالان، واسطهها و قاچاقچیان میشود که وجوه را به خارج از عراق منتقل کنند. این رسانه انگلیسی ادعا کرده بود که مقامات عراقی به میدل ایست آی گفته اند، ایران که با خرید دلار آمریکا در بازار سیاه عراق ضرر شدیدی کرده، اکنون دولت عراق را برای پرداخت بدهیهای خود به تهران از طریق کانالهای رسمی تحت فشار قرار داده است.
خبر دوم هر چند با تکذیب ضعیفی از سوی بانک مرکزی نیز رو به رو شد، اما به نظر میرسد این خبر از اساس چندان نادرست نبوده است و البته طبق خبری که برخی رسانههای رسمی از جمله خبرگزاری دولت – ایرنا – منتشر کردهاند، «بانک مرکزی با رد برخی اخبار درباره زیان ۴۰ درصدی ایران به دلیل وصول دیناری طلب خود از عراق، اعلام کرد: موضوع تبدیل منابع، خارج از مکانیسمهای رسمی و با نرخهای غیرمتعارف به هیچ وجه اتفاق نیفتاده است.»
در این میان، اما مساله تخفیفهای کلان داده شده توسط ایرانیها اصلا مسالهای نیست که نخستین بار توسط بلومبرگ منتشر شده باشد، کما اینکه حداقل حشمت الله فلاحت پیشه، تحلیلگر سیاسی و رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی در دوره دهم، حداقل در سال گذشته در دو نوبت و ابتدا روز اول فروردین سال ۱۴۰۱ و بار دیگر ۳۰ بهمن همان سال تاکید کرده بود که ایران برای فروش نفت خود به چینی ها، تخفیفهای سنگینی ارائه میدهد و بخشی از این تخفیفها اساسا ربطی به رقابت اخیر روسیه و ایران و بعد از جنگ اوکراین ندارد و پیش از آن نیز ایران برای فروش نفت خود تخیفهای گاه تا ۳۰ درصد در هر بشکه به چینیها داده است.
