بانک مرکزی چین بهتازگی سامانه جدید تسویه بینالمللی را با کارمزدی بسیار پایین و سرعت انتقال کمتر از ۱۰ ثانیه راهاندازی کرده است. این سامانه دقیقاً برای کاهش وابستگی کشورها به سوئیفت و دلار طراحی شده و بستر امنی را برای استفاده گسترده از یوآن دیجیتال در تجارت فراهم کرده است. ایران بهعنوان شریک راهبردی چین و عضو بریکس و شانگهای، اکنون میتواند بخش بزرگی از تجارت خود را مستقیماً با این سامانه تسویه کند
جوان آنلاین: پایان دادن به انحصار درهم یک ضرورت فوری برای بازدارندگی اقتصادی و ثبات تجارت خارجی کشور ماست. این تغییر نه بهمعنای قطع رابطه با امارات، بلکه تبدیل نقش این کشور از یک کانال اجباری به یک گزینه قابل کنترل است. ایران باید قدرت انتخاب در مسیر تجارت خود را بازیابد و با توسعه پیمانهای پولی دو یا چندجانبه و به کارگیری بنادر مختلف جهت واردات کالا به کشور، از نقش درهم و تراستیها در تجارت خارجی خود بکاهد.
وابستگی گسترده تجارت خارجی ایران به درهم امارات، نه یک مسئله مقطعی، بلکه یک چالش عمیق راهبردی است که مستقیماً امنیت ملی، امنیت غذایی و ثبات اقتصادی کشور را تحت تأثیر قرار داده است. با وجود اینکه ایران روابط تجاری و سیاسی گستردهای با شرکای بزرگ و مهمی همچون چین، روسیه، ترکیه، هند و پاکستان دارد، بخش قابلتوجهی از تسویه مبادلات خارجی کشور از طریق درهم انجام میشود. این وضعیت تجارت ایران را گروگان سیاستهای یک کشور ثالث قرار داده است و هرگونه تحول سیاسی یا فشار خارجی بر امارات میتواند مستقیماً زنجیره واردات کالاهای اساسی را دچار اختلال کند. بهویژه در شرایطی که منطقه غرب آسیا شاهد بیثباتیهای پیدرپی و افزایش رقابتهای ژئوپلیتیک است، ادامه این الگوی خطرناک عملاً مشابه سپردن کلید معیشت مردم به کشوری دیگر است.
در حال حاضر بیش از ۶۰ درصد واردات ایران به لحاظ مسیر، وابسته به بنادر امارات است. بهموازات آن بخش مهمی از پرداختهای تجاری ایران از طریق نظام بانکی یا صرافیهای تحت کنترل این کشور انجام میگیرد. این وابستگی لایهلایه، هم از جهت زیرساخت لجستیک و هم از جهت رژیم تسویه ارزی، کشور را در برابر هرگونه اقدام مداخلهگرانه آسیبپذیر کرده است. فشارها و محدودیتهای گذشته بر صادرات کالاهای اساسی، تجهیزات صنعتی و حتی اقلام دارویی از امارات، نمونههای روشنی از این تهدید بودهاند.
این آسیبپذیری زمانی خطرناکتر میشود که بدانیم بخش بزرگی از واردات غذا و کالاهای استراتژیک از این مسیر انجام میشود، بنابراین هر مانع بانکی یا لجستیکی میتواند بهسرعت به بحران اجتماعی تبدیل شود. بهعبارت دیگر، وابستگی به درهم به معنای وابستگی امنیت غذایی به اراده سیاسی یک کشور ثالث است.