یکی از پیچیدهترین نقشهای سالمندان در دوران جنگ ۸ ساله، دوازده و چهل روزه، مدیریت سوگ مضاعف بود.
طاهره چک
برای درک درست نقش پدربزرگها و مادربزرگها در ایران پساجنگ، ابتدا باید به بستر فرهنگی جامعه ایرانی توجه کرد. برخلاف بسیاری از جوامع غربی که در آنها مدل «خانواده هستهای» (متشکل از پدر، مادر و فرزندان) در اولویت است، در ایران دهههای گذشته (و به ویژه در دهههای ۶۰ و ۷۰ شمسی)، ساختار خانواده به شدت درهمتنیده و گسترده بود.
در فرهنگ ایرانی-اسلامی، پدربزرگ و مادربزرگ تنها اعضای مسن خانواده نیستند، بلکه «ستونهای خیمه خانواده» و نماد برکت، خرد و پناهگاه عاطفی محسوب میشوند. این جایگاه والای فرهنگی باعث شد تا در زمان بروز بحرانهای ناشی از جنگ، انتقال مسئولیت مراقبت از کودکان به آنها نه یک الزام قانونی و خشک، بلکه یک وظیفه اخلاقی، عاطفی و کاملاً پذیرفتهشده در سطح جامعه باشد.