
مسئله فقط این نیست که نوجوان امروز چه کسی را دنبال میکند؛ مسئله مهمتر آن است که چه نیروهایی با چه منابعی و برای ساختن چه صورتی از جامعه میل نوجوان به قهرمان را سازمان دهی میکنند.
یادداشت مهمان_محمد رحمانی، رئیس اندیشکده مرآت: آنچه در ایران مال و در حاشیه دیدار نیما تکید و با هوادارانش رخ داد، خیلی زود به مسئله ای برای تحلیلگران حوزه نوجوان و فضای مجازی تبدیل شد گروهی از تغییر مرجعیت نسل جدید گفتند گروهی قدرت اینفلوئنسرها را برجسته کردند و عده ای نیز از فاصله نهادهای رسمی با جهان نوجوان سخن گفتند. این تحلیل ها بیراه نیستند اما در سطح پدیده متوقف می شوند. مسئله فقط این نیست که نوجوان امروز چه کسی را دنبال میکند؛ مسئله مهمتر آن است که چه نیروهایی با چه منابعی و برای ساختن چه صورتی از جامعه میل نوجوان به قهرمان تعلق و حضور جمعی را سازمان دهی میکنند.
فرهنگ را نمی توان مستقل از مناسبات قدرت و اقتصاد فهمید. به تعبیر مارکس آنچه در سطح فرهنگ رسانه و افکار عمومی ظاهر میشود با ساختارهای مادی تولید و توزیع قدرت پیوند دارد اقتصاد توجه نیز فقط بازاری برای سرگرمی نیست؛ سازوکاری برای تعیین مرجعیت، توزیع شهرت و جهت دهی به عواطف عمومی است. پلتفرم سرمایه، تبلیغات فضاهای بزرگ تجاری تعیین می کنند چه کسی دیده شود چه چهره ای به قهرمان تبدیل شود و کدام نوع از اجتماع امکان بروز پیدا کند از این منظر ایران مال صرفاً محل برگزاری یک برنامه نبود؛ نماد نظمی بود که در آن شهروند، پیش از آنکه صاحب مسئولیت تاریخی، باشد، مصرف کننده است.
