همواره درباره جشنوارهزدگی هنر و فرهنگ مباحث متعددی مطرح میشود؛ اما به نظر میرسد یکی از دلایل نقدهای بسیار به کثرت جشنوارهها در ایران فقدان شفافیت مالی باشد که جشنواره جهانی فجر را نیز شامل میشود.
سوره سینما – احسان زیورعالم : محمدمهدی عسگرپور، دبیر سیوهشتمین جشنواره جهانی فیلم فجر، اخیراً در گفتگو با برنامه زنده «شهر فرنگ» شبکه خبر اظهار داشتند که «ما جشنوارهزده نیستیم.» هرچند چنین مدعایی نیاز به صحتسنجی دقیق دارد؛ اما در شش ماه گذشته با وجود تعطیلی گسترده مهمترین جشنوارههای سینمایی دنیا – علی القاعده برخی همچون ونیز برگزار شدند – در ایران با وجود شیوع بیماری کرونا، جشنوارهها برگزار و جوایز نیز توزیع شد، برخی همانند جشنواره سینما حقیقت بهصورت مجازی و برخی همانند فجر حضوری. هر چند این نامها عرصههای سنتی جشنوارهداری در ایران به حساب میآیند؛ اما با مجازی شدن فرایند برگزاری جشنوارهها، شاهد پدیدههای نوظهوری نیز بودیم که از قضا یک موردش به دبیری آقای عسگرپور برگزار شده است. در واقع زمانیکه دبیر فجر جهانی میبایست برای جشنواره بزرگتر تصمیم بهتری اتخاذ کند، جشنواره دیگری – که شاید عمرش همان یک دوره باشد – را به راه میاندازد و سرمایه اجتماعی – یا شاید منفعت اقتصادی – خود را صرف جشنوارهای دیگر میکند. در اینجا دیگر با عبارت «ما جشنوارهزده نیستیم» اقناع نمیشویم.
آقای عسگرپور در در پاسخ به انتقادات مبنی بر چرایی اصرار بر برگزاری این رویداد در شرایط کرونایی گفته «من فکر میکنم نه در مورد جشنواره جهانی فیلم فجر که در مورد برنامههای دیگری هم، این نظرهای انتقادی وجود دارد. برخی فعالان سینما، نگران هستند و دغدغههای خاصی عمدتاً در حوزه معیشتی دیگر همکاران خود دارند و فکر میکنند میشود با حذف این جشنوارهها همه چیز را درست کرد… خیلی از همکاران هم این نظر را ندارند. واقعیت این است که ما در مورد اکوسیستمی صحبت میکنیم که بخشی از آن یک رویداد ملی است و بخشی دیگر جهانی. تقریباً در هر جای دنیا کشورهایی که در جشنوارهها حضور دارند و سهمی از بازار فیلم هم دارند، حداقل یک جشنواره جهانی دارند. ما جزء کشورهایی هستیم که تعداد تولیداتمان قابل توجه است و سالهایی جزء ۷ کشور اول دنیا بودیم. این بخشی از همان اکوسیستمی است که عدد ممکن است اختلاف نظر درباره آن وجود داشته باشد.»