اقتصاد۲۴ – پنجم اسفند ماه سال جاری بود که نمایندگان مجلس شورای اسلامی در جریان جلسه علنی مجلس و بررسی بخش درآمدی لایحه بودجه سال ۱۴۰۰، بند الحاقی ۷ تبصره ۶ ماده واحده لایحه بودجه را بررسی کرده و براساس آن مصوب کردند تا کلیه مالکان خودرو (اعم از اشخاص حقیقی و حقوقی) انواع خودروهای سواری و وانتهای دو کابین دارای شماره انتظامی شخصی به نام خود و فرزندان کمتر از ۱۸ سال و محجور تحت تکفل که در پایان هر سال مجموع ارزش خودرو آنها بالغ بر یک میلیارد تومان است، مشمول پرداخت مالیات سالانه خودرو خود شوند.
در شرایطی برخی طرح اخذ مالیات از خودروهایی با ارزش ریالی بیش یک میلیارد تومان را عاملی برای کسادی بازار عنوان میکنند که براساس تعرفه اعلام شده، دارنده یک خودرو ۱.۵ میلیارد تومانی سالانه ملزم به پرداخت تنها پنج میلیون تومان یا مالک یک خودرو با ارزش ۴.۸ میلیارد تومانی در نهایت سالانه ۹۲ میلیون تومان مالیات خواهد پرداخت؛ لذا به نظر نمیرسد این مالیاتها برای کسانی که توانایی خرید خودروهای میلیاردی دارند، چندان اهمیت داشته باشد.
تعرفه اخذ مالیات از این خودروها براین اساس است که خودروهای با ارزش ریالی یک میلیارد تا یک میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان، نسبت به مازاد یک میلیارد تومان؛ یک درصد، از بیش از ۱.۵ میلیارد تومان تا سه میلیارد تومان به نسبت میزان مازاد ۱.۵ میلیارد تومان؛ دو درصد، از بیش از سه میلیارد تومان تا ۴.۵ میلیارد تومان نسبت به مازاد سه میلیارد تومان؛ سه درصد و در نهایت خودروهای با ارزش بالغ بر ۴.۵ میلیارد تومان (چهار میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان) به نسبت مازاد بر ۴.۵ میلیارد تومان؛ چهار درصد مشمول پرداخت مالیات به صورت سالانه خواهند شد.
بطور واضحتر میتوان گفت، خودروهایی که تا یک میلیارد تومان قیمت دارند، معاف از پرداخت مالیات سالانه هستند. اما مالک خودرویی که بطور مثال ارزش ریالی روز آن یک میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومان باشد، دو میلیون (از بابت مازاد بر یک میلیارد تومان) بایستی مالیات بپردازد. چنانچه ارزش خودرو ۱.۵ میلیارد تومان باشد بایستی سالانه پنج میلیون تومان مالیات بپردازد.
همچنین برای خودرویی با ارزش بطور مثال سه میلیارد و ۵۰۰ هزار تومان، بایستی سالانه ۴۱ میلیون تومان مالیات پرداخت شود؛ یا برای خودرو با ارزش سه میلیارد و ۹۰۰ هزار تومان، پرداخت سالانه ۶۲ میلیون تومان بهعنوان مالیات ضروری است.
در خودروهایی با ارزش ریالی بالاتر از ۴.۵ میلیارد تومان نیز؛ بطور مثال برای یک خودرو چهار میلیارد و ۸۰۰ میلیون تومانی، در مجموع سالانه ۹۲ میلیون تومان مالیات محاسبه خواهد شد. به نظر نمیرسد این ۹۲ میلیون تومان برای دارنده خودروی حدودا پنج میلیارد تومانی، رقم چندان قابل توجهی باشد و افراد با میزان دارایی اینچنینی را از خرید این خودروهای میلیاردی باز دارد.
مرجع محاسبه مالیات خودرو، قیمت روز انواع خودرو با توجه به تاریخ ساخت یا واردات خودرو است که توسط سازمان امور مالیاتی کشور تا پایان سال ۱۳۹۹ تعیین و اعلام خواهد شد. در این راستا، سازمان امور مالیاتی مکلف شده است، حداکثر تا پایان خرداد ماه سال آینده نسبت به تعیین داراییهای مشمول و ارزش آنها اقدام کرده و مراتب را به نحو مقتضی به اطلا ع اشخاص مشمول برساند.
دارندگان خودروهای با ارزش بالاتر از یک میلیارد تومان، بایستی مالیات سالانه مربوط به خودروهای تحت تملک خود و افراد تحت تکفل را حداکثر تا پایان بهمن ماه سال ۱۴۰۰ پرداخت نمایند.
در همین رابطه یک کارشناس اقتصادی ضمن اینکه هدف از مالیاتگیری از خودروهای لوکس و خانه نوعی توزیع ثروت بوده، معتقد است که نرخ این دو نوع مالیات بایستی تصاعدی بوده و در نرخگذاری این مالیاتها لازم است دقت زیادی صورت گیرد؛ چراکه خطا در این زمینه میتواند موجب انتقال نقدینگی و سرمایه از یک بازار به بازار دیگر شود.
باتوجه به اینکه مالیات سه هدف مشخص شامل افزایش درآمدهای پایدار برای دولت، بازتوزیع ثروت و جلوگیری از احتکار و سفته بازی را دنبال میکند و هریک از اینها، پایه مالیاتی مخصوص به خود را میطلبد، هدف مجلس برای اخذ مالیات از خودروهای لوکس و خانه توزیع ثروت است.