اقتصاد۲۴- رئیس جمهور در سیویکمین همایش ملی و دوازدهمین همایش بینالمللی بیمه و توسعه گفت: همه از ناترازی صحبت میکنیم، اما میگوییم به هیچ چیزی دست نزنیم. یعنی روز به روز ناترازی بدتر شود، یک روزی باید مشکل را حل کنیم. کی؟ زمانی که افتادیم و مردیم؟
در ادامه وی به ابعاد آنچه که یارانه پنهان خواند پرداخت و ادعا کرد چیزی در حدود ۱۵۰ میلیارد دلار در سال یارانه پنهان پرداخت میشود. این نرخ را اگر به ریال برگردانیم، با توجه به اینکه هم اکنون هر دلار آمریکا ۷۰ هزار تومان است، از مجموع کل نقدینگی کشور که ۹۷۵۰ هزار میلیارد تومان برآورد شده هم بیشتر میشود. این در حالی است که وقتی از پرداخت یارانه صحبت میشود این تصور به وجود میآید که گویی به افراد چیزی پرداخت شده، حال آنکه چنین چیزی در موضوع بنزین و دیگر حاملهای انرژی وجود ندارد.
به زبانی دیگر یارانه پنهان به فاصله نرخ یک کالا یا خدمت، در یک اقتصاد، در مقایسه با نرخ جهانی یا منطقهای آن پرداخت میشود. یعنی فرض میشود اگر بنزین مصرفی در ایران به نرخ منطقهای فروخته میشد چه درآمد اضافهای نصیب کشور میشد. پس در واقع چیزی به مردم داده نشده بلکه یک کالا ارزانتر از نرخ جهانی آن خرید و فروش میشود. این مهم در بخشهای دیگر هم میتواند کاربرد داشته باشد. مثلا دستمزد در ایران کمتر از ۱۵۰ دلار است ولی در برخی کشورهای منطقه ۷۰۰ دلار است. به این اعتبار میتواند گفته ماهانه هر کارگر ایران ۵۵۰ دلار به صاحبان سرمایه «یارانه پنهان» میپردازد. در این مورد هم کسی منابعی را به دیگران اختصاص نمیدهد.